بررسی اثر زعفران (Crocus sativus L.) و ترکیبات موثره آن بر بهبود کیفیت خواب در بزرگسالان: مرور روایتی
نویسندگان
1 دانش آموخته دکترای فیزیولوژی گیاهان زراعی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، تهران، ایران و دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی موسسه غیرانتفاعی ناصر خسرو ساوه، ساوه، ایران
doi
10.22077/jsr.2025.8483.1252چکیده
اختلالات خواب به عنوان یکی از شایعترین شکایتهای عصر حاضر، به طور قابل توجهی بر عملکرد شناختی و کیفیت زندگی افراد تأثیرگذار است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثرات زعفران و ترکیبات فعال آن بر بهبود کیفیت خواب طراحی شده است. جهت نیل به این هدف، جستجوی گستردهای در پایگاه اطلاعاتی PubMed در بازه زمانی 10 ساله (2014 تا 2024) صورت پذیرفت. واژههای کلیدی مورد استفاده زعفران و خواب"، "کیفیت خواب و زعفران"، "کروسین و خواب"، زعفران و "اختلالات خواب"بود. معیار ورود شامل مقالاتی بود که در زمینه اثر زعفران و ترکیبات آن بر بهبود اختلالات خواب و امکان دسترسی به متن کامل بوده است. مقالاتی که فقط چکیده را شامل میشدند و یا به زبان غیر انگلیسی نگارش شده بودند به عنوان معیار خروج در نظر گرفته شدند. نتایج این مرور متون مرتبط با موضوع، حاکی از بهبود کیفیت خواب با مصرف ترکیبات زعفران (کروسین و سافرانال) بود. مکانیسمهای بالقوه اثر زعفران بر اساس مطالعات مرتبط با اثرات ضد التهابی و آنتی اکسیدانی آن بر خواب بود. هم چنین زعفران با افزایش هورمون ملاتونین در بهبود کیفیت خواب تاثیر گذار است. کروسین و سافرانال، موجب افزایش مدت خواب غیر حرکات سریع شده است. هم چنین زعفران بر سیستمهای سروتونرژیک، گلوتاماترژیک و گاما-آمینوبوتیریک اسید (GABA) که در خواب و بیخوابی دخیل هستند نقش دارد. بر اساس مرور مطالعات، میزان مناسب مصرف این ترکیبات بین ۳۰-۲۸ میلی گرم در روز پیشنهاد گردیده است.