اثر سم مالاتیون بر فعالیت برخی از آنزیمهای گوارشی و آسیبشناسی بافت روده در بچه تاسماهی ایرانی (Acipenser persicus Borodin, 1987)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری شیلات، گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، ایران.
2 دانشیار گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، ایران
3 استاد گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه سرا، ایران.
4 استاد گروه علوم دریایی، پژوهشکده حوضه آبی دریای خزر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
5 دانشیار گروه علوم دریایی، پژوهشکده حوضه آبی دریای خزر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
6 استادیار پژوهشکده آبزی پروری آب های داخلی، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندر انزلی، ایران.
doi
10.22124/japb.2019.12188.1302چکیده
هدف این مطالعه ارزیابی تغییرات وابسته به غلظت و زمان در آنزیمهای گوارشی روده (لیپاز، آمیلاز و پروتئاز) و آسیبشناسی بافت روده در بچه تاسماهی ایرانی در مواجهه با غلظتهای تحت حاد سم مالاتیون (0، 05/0، 1/0 و LC502/0) برای مدت 7 روز است. بر اساس نتایج فعالیت آنزیمهای لیپاز، آمیلاز و پروتئاز در مواجهه با مالاتیون نسبت به غلظت و زمان کاهش یافت (P<0.05). به طوری که کمترین میزان فعالیت آنزیمها در تیمار 2/0 میلیگرم در لیتر سم مالاتیون در پایان آزمایش بود. مهمترین اثرات آسیبشناسی مالاتیون بر بافت روده در مقایسه با گروه شاهد شامل خونریزی، از بین رفتن سلولهای اپیتلیال روده، جوش خوردن پرزهای روده، از بین رفتن حاشیه مسواکی سلولهای اپیتلیال، پوسته پوسته شدن سلولهای اپیتلیال، صاف شدن سطح پرزهای روده، واکوئلزایی سیتوپلاسم، هیپرتروفی سلولهای اپیتلیال روده، چروکیده شدن پرزهای روده و نکروز سلولی ناحیه عضلانی بود. آسیبهای بافت روده در غلظتهای بالاتر با گذشت زمان، شدیدتر بود. نتایج نشان میدهد حتی مقادیر کم (LC50 05/0) مالاتیون میتواند اثرات نامطلوب بر سلامت بچه تاسماهیان ایرانی که از گونههای مهم دریای خزر محسوب میشود، داشته باشد.