اثر وزن بنه مادری و عمق‌ کاشت بر عملکرد گل و بنه‌های‌ دختری زعفران (Crocus sativus L.) در دشت ساری

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

2 گروه زراعت، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری،

3 گروه زراعت- دانشکده علوم زراعی- دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری- ساری - ایران

4 گروه زراعت، دانشکده تولیدات گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22077/jsr.2022.5568.1194
چکیده

پژوهش حاضر جهت بررسی اثر وزن­های مختلف بنه مادری و عمق­های مختلف کاشت بر تولید بنه و عملکرد زعفران بصورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری طی شهریور 1398 تا آذرماه 1399 اجرا گردید. فاکتورهای آزمایش شامل سه گروه وزنی بنه مادری (گروه ریز 2±4 گرم، متوسط 2±10 گرم و درشت 2±15 گرم) و دو عمق کاشت (10 و 15 سانتی­متر) بود. صفات مورد مطالعه شامل: تعداد و عملکرد بنه­های دختری، تعداد جوانه، تعداد و عملکرد گل و عملکرد کلاله خشک زعفران بود. نتایج تجزیه واریانس داده­ها حاکی از تاثیر معنی­دار اثر وزن بنه مادری بر کلیه صفات بود. تغییر عمق کاشت نیز تاثیر معنی­داری بر کلیه صفات اندازه­گیری شده بجز عملکرد کل بنه‌های دختری داشت. اثر متقابل وزن بنه مادری و عمق کاشت تاثیر معنی‌داری بر صفات تعداد و عملکرد کل بنه­های دختری­، عملکرد بنه­ های دختری زیر 4 گرم، تعداد و عملکرد بنه­های دختری 8-4 گرم داشت و برای سایر صفات مورد مطالعه معنی‌دار نبود. نتایج مقایسات میانگین نشان داد که بالاترین تعداد بنه­های دختری و عملکرد کل بنه­های دختری به ترتیب با 485 بنه در متر مربع و 3/2435 گرم در متر مربع مربوط به تیمار کاشت بنه­های مادری درشت بود؛ اما اختلاف معنی­داری بین این صفات در دو عمق کاشت برای بنه درشت مشاهده نشد. کمترین عملکرد کل بنه­های دختری مربوط به تیمار کاشت بنه­های مادری ریز در عمق 10 سانتی‌متر برابر با 7/1488 گرم در متر مربع بود. شایان ذکر است که کاهش عمق کاشت زعفران از 15 به 10 سانتی­متر باعث افزایش تعداد جوانه­های جانبی در بنه­های دختری شد. میانگین وزن بنه دختری تولید شده در این آزمایش (بین 72/4 تا 37/5 گرم) تا حدود دو برابر بیشتر از مقدار تولید شده در مناطق خشک (منتشر شده در مقالات علمی) بود. نتایج نشان داد که کشت زعفران بصورت یک‌ساله در منطقه دشت ساری و با اولویت تولید بنه مرغوب و استفاده از این بنه­ها در مناطق زعفران­خیز و یا شرایط هواکشت، می­تواند مورد توجه قرار گیرد.