مؤلفه‌های راهبردی مردم‌سالاری دینی از دیدگاه آیت‌الله مهدوی کنی (با تأکید بر خاطرات و خطبه‌های نماز جمعه)

نویسندگان

1 استادیار علوم سیاسی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه شیراز، شیراز، جمهوری اسلامی ایران.

doi
10.30497/pkn.2025.247142.3217
چکیده

«مردم‌سالاری دینی» یا به تعبیر آیت­الله مهدوی کنی (رحمت‌الله‌علیه) «دین­سالاری مردمی»، مفهومی است که در دهه­های اخیر بخش مهمی از کنش­های نظری و رویکردهای عملی در ساحت سیاست در ایران را تحت تأثیر قرار داده است، و بر‌همین‌اساس شناخت و درک مؤلفه‌های راهبردی آن موضوعیت دارد. این پژوهش درصدد است با بهره­گیری از روش تحلیل محتوا و با تکیه بر خاطرات دوران زندگی و بیانات نماز جمعه آیت­الله مهدوی کنی (رحمت‌الله‌علیه)، برخی از مسائل و موضوعات مهم در ارتباط با مردم‌سالاری دینی را به بحث گذارد. یافته­های پژوهش بیانگر آن است که مردم‌سالاری دینی در دیدگاه ایشان به‌عنوان رویکردی شمول­گرا مورد نظر بوده و مشتمل بر توجه همزمان بر عناصر دینی، سیاسی و مردمی است. بدیهی است که دستاوردهای چنین نگرشی، می­تواند خود را در قالب پیشبرد مؤلفه‌های راهبردی مردم‌سالاری دینی با تکیه بر مواردی چون شاکله الهی حکومت، نفی سکولاریسم، پذیرش نظارت مردمی و انتخاب کارگزاران اصلح نشان دهد و زمینه تحقق هرچه بیشتر الگوهای عملی مردم‌سالاری دینی در ایران را نیز فراهم سازد.