تأثیر آب‌های زیرزمینی بر زمین‌لغزش دامنه جنوبی کوه شاه نشین

نویسندگان

1 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22059/jphgr.2023.364630.1007788
چکیده

زمین‌لغزش یکی از مهم‌ترین مخاطرات ژئومورفیک است که تحت تأثیر عوامل مختلفی همچون لرزش‌های ناشی از زمین‌لرزه، بارش شدید باران و تغییـر در تراز آب زیرزمینی اتفاق می‌افتد. به همین دلیل شناسایی و بررسی عوامل تأثیرگذار بر وقوع زمین‌لغزش، امری بسیار مهم و ضروری است. هدف از این تحقیق، بررسی پتانسیل‌های منطقه برای عملکرد جریان آب و جابه‌جایی و تولید زمین‌لغزش‌ها است. این تحقیق با ترکیبی از عملیات میدانی و تجزیه‌وتحلیل آزمایشگاهی اجرا شد و برای بررسی ویژگی‌های مکانیکی ذرات، مواد ریزدانه رسی در حدود 5 کیلوگرم و مواد درشت‌دانه مقدار 100 کیلوگرم برداشت شد. سپس در آزمایشگاه حدود آتربرگ و مقاومت برشی مورد آزمایش و تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که آب‌های زیرزمینی می‌تواند باعث افت مقاومت لایه‌های مارنی و آبرفتی بین 40 تا 55 درصد و مارنی بین 60 تا 80 درصد در نمونه‌های برداشت‌شده در نقاط مختلف محدوده موردمطالعه شود و با افزایش شیب میزان چسبندگی لایه‌ها کم و زاویه اصطکاک داخلی زیاد می‌شود؛ بنابراین نفوذ آب‌های سطحی ناشی از بارش و تأثیر آن بر تراز آب‌های زیرزمینی و وقوع زلزله‌ای مشابه زلزله 3/7 ریشتری سال 1396 سرپل ذهاب می‌تواند احتمال وقوع زمین‌لغزش را افزایش دهد.