پیامدهای نئولیبرالیسم برای ورزش جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 استادیار تربیت بدنی و علوم ورزشی، گروه معارف اسلامی و دروس عمومی، دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد، دانشگاه امام صادق علیه‌السلام، تهران، جمهوری اسلامی ایران.

2 استادیار گروه علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، جمهوری اسلامی ایران.

3 استادیار گروه پژوهشی جامعه شناسی و روان شناسی ورزش، پژوهشگاه تربیت بدنی و علوم ورزشی، تهران، جمهوری اسلامی ایران.

doi
10.30497/pkn.2024.243865.3032
چکیده

اگرچه رویکرد اعلامی مبنی بر جدایی ورزش از ایدئولوژی توسط بسیاری از سازمان‌های مرتبط بیان و ترویج می‌شود؛ اما تحلیل تجارب کشورهای مختلف حکایت از ارتباط بین این دو دارد. در مقاله حاضر پیامدهای ناشی از حضور نئولیبرالیسم در حوزه ورزش ایران با استفاده از روش تحلیل مضمون بیان شده است. نتایج پژوهش حکایت از آن دارد که در دو دهه گذشته، سیاست‌های توسعه‌ای جمهوری اسلامی ایران کم‌وبیش از الگوی جهانی نئولیبرالیسم پیروی کرده و همین امر ورزش ایران را تحت تأثیر قرار داده و پیامدهای مهمی در پی داشته که مهم‌ترین آنها عبارت‌اند از: اهتمام زیاد به حضور و میزبانی رویدادهای ورزشی گوناگون در سطح بین‌المللی، ایجاد لیگ‌های مختلف حرفه‌ای در ورزش و به‌تبع آن حاکمیت رویکرد تجاری و صنعتی در ورزش، صرف هزینه‌های هنگفت از طرف دولت برای باشگاه‌داری، توسعه شرکت‌های ورزشی فعال در عرصه‌های مختلف تجارت ورزش، تجاری شدن آموزش رشته‌های ورزشی، تجاری‌سازی محصولات و خدمات ورزشی، مدیریت ورزش همگانی توسط بخش خصوصی در قالب باشگاه‌های ورزشی محلی و منطقه‌ای و همچنین مدیریت بخشی قابل‌توجهی از ورزش تربیتی تحت عنوان مدارس غیردولتی.