تأثیر ساختار دینی جامعه بر گرایش به مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران

نویسندگان

1 استادیار، علوم سیاسی ـ توسعه، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه پیام نور، تهران، جمهوری اسلامی ایران.

2 استادیار، جامعه‌شناسی، گروه تاریخ و جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، جمهوری اسلامی ایران.

3 دانشجوی دکتری، جامعه‌شناسی فرهنگی، دانشکده علوم اجتماعی، ارتباطات و رسانه، دانشگاه آزاد اسلامی تهران، تهران، جمهوری اسلامی ایران.

4 دانشجوی کارشناسی، جامعه‌شناسی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، جمهوری اسلامی ایران.

doi
10.30497/pkn.2024.244324.3050
چکیده

مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی بعد از انقلاب 1357، به مسئله‌ای اجتماعی ـ فرهنگی تبدیل شده است؛ به‌طوری‌که در ساختار حکمرانی اسلامی، اهمیت دینداری جامعه بیش‌ازپیش در پویایی و پایایی آن تأثیر دارد. موضوع پژوهش حاضر مطالعه میزان تأثیر ساختار دینی جامعه بر گرایش به مشارکت سیاسی در جمهوری اسلامی ایران است. روش پژوهش از نوع فراتحلیل کمی دربازه زمانی 1385 الی 1402 انتخاب شده است. از جامعه آماری 42 سند به روش نمونه‌گیری غیراحتمالی، 26 سند جهت ورود به نرم‌افزار cma2 انتخاب شدند. از آزمون‌های f فیشر و d کوهن برای برآورد مقدار اثر نهایی استفاده ‌شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد بین ساختار دینی جامعه و مشارکت سیاسی رابطه معنی‌داری وجود دارد. میزان تأثیر ابعاد مختلف دینداری به این شرح است: بُعد اعتقادی (0.241)، بُعد مناسکی (0.256)، بُعد عاطفی (0.167)، بُعد پیامدی (0.198) و بُعد تجربی (0.200).