فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

فعالیت تبشیری مسیحیت در تاریخ ایران دارای فرازوفرود بسیاری بوده ‌است. تغییر از تبشیر سنتی به تبشیر سازمانی تحول بزرگی بود که بیشتر در دوران قاجار خود را نمایان کرد. توجه به این دگرگونی‌ها از آن حیث مهم است که هیئت‌های تبشیری به جهت وابستگی به دولت‌های متبوع خود، دارای رویکرد سیاسی بودند و به‌این‌ترتیب به دلایل دینی و سیاسی با ایدئولوژی سیاسی حکومت‌ها مواجهه داشته‌اند. سؤال اصلی مقاله عبارت است از: تأثیرهای ایدئولوژی سیاسی در دوره قاجار بر جریان تبشیر مسیحی کدامند؟ برای تحلیل از روش «نظریه مبنا» (نظریه تحلیل سه سطحی ایدئولوژی سیاسی) استفاده شده است. یافته‌های پژوهش حکایت از آن دارد که جریان تبشیر طی دوران حکومت قاجار به تناسب بحران‌های سیاسی رویکردهای مختلفی را اتخاذ کرده است. این جریان به دلیل مغایرت در محتوا و غیریت‌سازی زیاد ایدئولوژی سیاسی حکومت قاجار با جریان تبشیر، در دوره‌هایی به‌صورت عموما غیرآَشکار و اما در دوره‌هایی به دلیل غلبه وابستگی مالی و سیاسی به دول غربی و عدم ثبات و قدرت حاکمیت، به‌صورت آشکار فعالیت داشته است.