کانی سازی و دگرسانی گرمابی سامانه رگه ای تجرود، جنوب نیشابور
نویسندگان
1 گروه اکتشاف، سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی شمال شرق، مشهد، ایران
2 گلستان
3 گلستان
doi
10.22067/econg.v5i2.31886چکیده
سامانه رگهای تجرود در 190 کیلومتری جنوبباختری مشهد و در بخش جنوبی زون سبزوار واقع شده است. سنگ دیواره رگهها شامل مجموعهای از سنگهای آتشفشانی حدواسط تا اسیدی ائوسن است. کانیسازی از نوع پرکننده فضای خالی است و بهصورت رگهها، رگهچهها و برشهای گرمابی تظاهر دارد. بر پایه ویژگیهای صحرایی و بافتی، سه مرحله اصلی کانیسازی تشخیص داده شد. مرحله I بهطور عمده از کوارتز، پیریت، کالکوپیریت و مگنتیت تشکیل شده است. مرحله II که دارای همان مجموعه کانیایی مرحله اول است، مهمترین مرحله کانیسازی از نظر حجم میباشد. مرحله III با نوارهای تکراری کوارتز و کلسیت با مقادیر ناچیزی از کانیهای سولفیدی مشخص میشود. دگرسانی گرمابی در اطراف رگهها توسعه یافته و در نزدیکی رگهها از شدت بیشتری برخوردار است. ترسیم شاخص دگرسانی ایشیکاوا (AI) در مقابل شاخص کلریت- کربنات- پیریت (CCPI)، موسوم به نمودار جعبهای دگرسانی، سه روند اصلی دگرسانی را نشان میدهد. مجموعه دگرسانی گرمابی کوارتز، آدولاریا، کلریت، ایلیت، کلسیت و اپیدوت که سامانه رگهای تجرود را دربرگرفته، از صعود محلولهای گرمابی با pH نزدیک به خنثی تا کمی قلیایی تشکیل شده است. ویژگیهای کانیشناسی، دگرسانی و زمینشیمیایی منطقه مورد مطالعه و مقایسه آن با کانسارهای اپیترمال نشان می دهد که سامانه رگه ای تجرود در یک محیط اپیترمال نوع سولفیدیشدن پایین تشکیل شده است.
