تحلیل تحولهای ژئوپلیتیکی در محیط امنیتی جمهوری اسلامی ایران در افق 1404
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، جمهوری اسلامی ایران
2 دانشیار دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، جمهوری اسلامی ایران.
doi
10.30497/pkn.2023.243073.2990چکیده
جمهوری اسلامی ایران بهدلیل برخورداری از موقعیت ژئوپلیتیک خاص در منطقه غرب آسیا و اتخاذ سیاست استکبارستیزی و مقابله با قدرتهای سلطهجو، همواره در نوک پیکان سیاستهای تهاجمی این کشورها قرار داشته است. دراینراستا قدرتهای رقیب تلاش کردهاند تا بهنوعی مزیتهای برتریساز، ایران را تضعیف کنند. در این پژوهش نویسنده با استفاده از نظریه بحران ژئوپلیتیک، به این سؤال پرداخته است که: تحولات ژئوپلیتیکی در محیط امنیتی ایران چه تأثیری بر جایگاه کشور در منطقه و فرامنطقه در افق 1404 دارد؟ با بررسی عوامل هشتگانه ژئوپلیتیکی تنشزا (عوامل سیاسی، ژئواستراتژیک، ژئواکونومیک، ژئوکالچر، هیدروپلیتیک، زیست ـ محیطی، فضای مجازی و سرزمین)، 21 حوزه ژئوپلیتیکی در محیط امنیتی ایران شناسایی و نشان داده شده که قدرتهای رقیب بهدنبال آن هستند تا با اجرای سیاستهایی همچون دامنزدن به خصومت ایران و اعراب در منطقه، تغییر خطوط انتقال انرژی از مسیر ایران، حذف یا کاهش اهمیت ایران در تأمین انرژی جهان، تضعیف فرهنگ و جبهه مقاومت، بروز و ظهور مناقشههای مرزی و سرزمینی، دامنزدن به مسائل زیستمحیطی و اجرای جنگ شناختی؛ قدرت ایران را در استفاده از مزیتهای ژئوپلیتیکیاش کاهش دهند.