فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به منظور بهینه‌سازی تکثیر مصنوعی ماهی سفیدک سیستان Schizothorax zarudnyi در شرایط پرورشی، ارتباط بین پارامترهای اسپرم‌شناختی و بیوشیمیایی مایع منی مورد بررسی قرار گرفت. اندازه‌گیری درصد اسپرم‌های متحرک و مدت زمان تحرک اسپرم 20 مولد نر پرورشی بر اساس پروتکل استاندارد انجام شد. تراکم اسپرم با روش استاندارد هموسیتومتری محاسبه شد و غلظت یون‌های سدیم، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، گلوکز و کلسترول مایع منی نیز با روش‌های استاندارد سنجش شد. بر اساس نتایج، میانگین مدت زمان تحرک اسپرم و درصد اسپرم‌های متحرک به ترتیب 51/5±21/51 ثانیه و 01/8±32/73 درصد، تراکم اسپرم 11/0±78/0 میلیارد در میلی‌لیتر، درصد اسپرماتوکریت 22/6±39/36 درصد و pH مایع منی 2/0±83/7 بود. غلظت یون‌های سدیم، پتاسیم، منیزیم و کلسیم به ترتیب 75/11±84/76، 73/11±83/63، 76/0±58/2 و 83/0±88/6 میلی‌مول در لیتر و غلظت گلوکز و کلسترول به ترتیب 01/0±027/0 و 02/0±05/0 میلی‌گرم در دسی‌لیتر ثبت شد. نتایج نشان داد که بین تراکم اسپرم و درصد اسپرم‌های متحرک ارتباط معنی‌دار وجود داشت. همچنین ارتباط معنی‌داری بین مدت زمان تحرک اسپرم با حجم و درصد اسپرم‌های متحرک و pH مشاهده شد. بین حجم و pH مایع منی، بین مدت زمان تحرک اسپرم با فاکتورهای بیوشیمیایی منی، بین یون‌های سدیم و پتاسیم و درصد اسپرم‌های متحرک با یون سدیم و پتاسیم ارتباط معنی‌داری مشاهده شد. نتایج این پژوهش درباره وجود ارتباط معنی‌دار بین میزان ترکیبات مایع منی به ویژه سدیم و پتاسیم با تحرک اسپرم در ماهی سفیدک سیستان می‌تواند در تکثیر مصنوعی این ماهی برای تهیه محلول‌های نگهدارنده و رقیق کننده مناسب مورد استفاده قرار گیرد