فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در پژوهش حاضر ریخت‌شناسی اتولیت ساژیتا و روابط طولی و وزنی ماهیان با ریخت‌سنجی اتولیت در 4 جمعیت از ماهیان Liza aurata (Risso, 1810) در زیستگاه‌های مختلف ساحلی حوضه جنوبی دریای خزر مورد مطالعه قرار گرفت. نمونه‌های مورد نیاز پس از جمع‌آوری از مناطق ساحلی نکا، سرخ‌‌رود، چالوس و بندر انزلی در الکل 75 درصد تثبیت و به آزمایشگاه منتقل شد. در آزمایشگاه اتولیت چپ ساژیتا از هر ماهی استخراج شد و پس از شفاف‌سازی، عکس‌برداری با دوربین متصل به استریومیکروسکوپ انجام شد. بر اساس نتایج، طول اتولیت 9/2 تا 3/3 درصد طول استاندارد به دست آمد. رگرسیون خطی بین طول کل ماهی با طول اتولیت به صورت 5555/3- OL6042 /4= TL و 8492/0=2R بود و معادله توانی به صورت 0129/0TL389/19= OW و 755/0=2R به دست آمد. به طور کلی ارتباط مثبتی بین طول بدن ماهی و ویژگی‌های ریخت‌سنجی اتولیت وجود داشت. بر اساس نتایج ریخت‌شناسی، شکل کلی اتولیت در جمعیت‌های مورد مطالعه غالباً مستطیلی کشیده با دندانه‌های نامنظم در لبه شکمی و پشتی بود. همچنین آنتی‌روستروم مشخصی در اتولیت‌های مورد مطالعه وجود نداشت. مجرای اوستیا در انتهای قدامی سولکوس باز و قیفی شکل بود، در حالی که در انتهای خلفی بسته و لوله‌ای شکل بود که به حاشیه خلفی- شکمی  اتولیت منتهی می‌شد. از آنجا که مهم‌ترین ویژگی ریختی اتولیت که در جدایی گونه‌های کفال‌ماهیان نقش دارد موقعیت سولکوس است، به نظر می‌رسد این ویژگی در بروز گوناگونی‌های بین‌جمعیتی نیز نقش مهمی را ایفا کند.