تأثیر روش ایده‌جویی اسکمپر بر انگیزۀ پیشرفت دانش‌آموزان ابتدایی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یزد، یزد، ایران

2 دانشیار، بخش علوم تربیتی، دانشکدة روان‌شناسی و علوم تربیتی، پردیس علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.48310/pma.2023.3051
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش روش ایده‌جویی اسکمپر (روشی برای افزایش خلاقیت) بر انگیزۀ پیشرفت دانش‌آموزان پسر کلاس چهارم ابتدایی شهر یزد صورت گرفت. روش تحقیق نیمه‌آزمایشی است و طرح پژوهش از نوع پیش آزمون ـ پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعۀ آماری این پژوهش، شامل همۀ دانش‌آموزان پسر کلاس چهارم ابتدایی شهر یزد با تعداد 6173 نفر بود که در سال تحصیلی 97-96 مشغول به تحصیل بوده‌اند. نمونۀ حاضر 58 نفر از دانش‌آموزان پسر پایۀ چهارم ابتدایی یزد بودند که با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه با تعداد برابر قرار گرفتند. قبل از انجام طرح آزمایشی، هر دو گروه آزمون خلاقیت تصویری تورنس فرم الف (TTCT) و پرسشنامة انگیزۀ پیشرفت هرمنس (AMT) را انجام دادند و نتایج نشان داد قبل از شروع مداخله، خلاقیت و انگیزۀ پیشرفت دانش‌آموزان در دو گروه آزمایش و گواه تفاوت معناداری ندارد. هر دو گروه به پیش‌آزمون‌ها پاسخ دادند و سپس گروه آزمایش طی 10 جلسه تحت آموزش روش ایده‌جویی اسکمپر قرار گرفت. در نهایت، هر دو گروه مجدداً به آزمون‌ها پاسخ دادند (پس‌آزمون). داده‌ها با استفاده از پرسشنامۀ ‌انگیزۀ پیشرفت هرمنس (1977) جمع‌آوری شد و با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس مورد تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها حاکی از آن بود که تفاوت معناداری در ‌پس‌آزمون دو گروه آزمایش و گواه در میانگین ‌انگیزۀ پیشرفت و مؤلفه‌های آن (پشتکار، اعتماد به نفس، سخت‌کوشی و انعطاف‌پذیری) وجود دارد. نتایج پژوهش حاضر نشان داد آموزش روش اسکمپر بر ‌انگیزۀ پیشرفت و مؤلفه‌‌های آن در دانش‌آموزان مؤثر است.