ارائة الگوی حکمروایی مطلوب گردشگری پایدار در استان خوزستان

نویسندگان

1 پژوهشگر پسا دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

2 دانشیار، گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران.

doi
10.22111/gaij.2025.50032.3237
چکیده

حکمروایی مطلوب گردشگری پایدار، نقش بسیار مهمی در دستیابی به توسعة پایدار در مناطق گردشگری دارد. این رویکرد می‌تواند به کاهش اثرات منفی گردشگری بر محیط زیست و جوامع محلی کمک کند و در عین حال، فرصت‌های اقتصادی و اجتماعی جدیدی را ایجاد نماید. در همین راستا هدف اصلی پژوهش حاضر، ارائة الگوی حکمروایی مطلوب گردشگری پایدار در استان خوزستان است. جامعة آماری پژوهش حاضر شامل حدود ۴۷۱۰۵۰۹  نفر از شهروندان استان خوزستان بوده که از میان آن‌ها، با استفاده از فرمول کوکران 386 نفر به­عنوان نمونة آماری انتخاب­شد و مورد مطالعه قرارگرفت. ابزار مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسش­نامة محقق­ساخته‌ای است که روایی آن به‌صورت محتوایی (صوری) و سازه‌ای و پایایی آن با استفاده از پایایی ترکیبی مورد تأیید قرارگرفت. تحلیل داده‌ها از طریق تحلیل همبستگی و الگویابی معادلات ساختاری و با استفاده از نرم‌افزارهای  «SPSS» و «Smart PLS» انجام شده­است. نتایج مدل‌سازی معادلات ساختاری نشان­داد با توجه به مدل مفهومی آزمون، رابطة قوی و معنی‌داری بین شاخص‌های پژوهش با حکمروایی مطلوب گردشگری پایدار مشاهده شده‌است (05/0>p) و شاخص‌های برازش مدل نیز نشان از برازندگی و تناسب داده‌ها با مدل مفهومی و در نتیجه تأیید مدل است. در نهایت، مقایسة ضرایب همبستگی نشان­می‌دهد که شاخص نهادی (پاسخگویی، شفافیت، قانونمندی، مشارکت، کارایی و اثربخشی، انعطاف‌پذیری و ... ) قوی‌ترین رابطه را با شاخص زیست­محیطی(065/1 = (r و بعد از آن با شاخص تکنولوژی و فناوری (055/1 = (r دارد. همچنین نتایج حاصل از آزمون تی­تک نمونه­ای نشان­داد که  بیشترین تأثیر بر حکمروایی مطلوب گردشگری پایدار شهری به­ترتیب مربوط به شاخص نهادی است که رتبة اول را به خود اختصاص داده­است.