فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گونه­های گیاه ایریس (Iris) به عنوان منبع غنی از ایزوفلاونوئیدها شناخته می­شوند. زنبق آلمانی ( Iris germanica L.) یکی از مهم­ترین انواع زنبق­های ریش­دار است، که در طب سنتی با نام ایرسا شناخته می­شود. در این پژوهش، میزان کل ترکیبات فنولی و فعالیت آنتی‌اکسیدانی پساب به دست آمده در طول فرآیند اسانس­گیری 34 نمونه ریزوم زنبق آلمانی (6 نمونه والد، 27 نمونه هیبرید و 1 نمونه تجاری) اندازه‌گیری شد. نمونه­های زنبق آلمانی از پژوهشکده ملی گل و گیاهان زینتی واقع در شهر محلات جمع‌آوری و نمونه تجاری از بازار خریداری شدند. بعد از استخراج اسانس‌ از پساب در بالن، نمونه­ برداری شد. میزان فنل کل نمونه‌ها به روش فولین­سیکالتیو، فلاونوئید به روش آلومینیوم کلرید و فعالیت آنتی‌اکسیدانی (DPPH و FRAP) اندازه­گیری شد. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که همه صفات اندازه­گیری شده، تحت تاثیر نوع هیبرید بود که این تاثیر در تمامی صفات معنی‌دار بود (01/0 P <). نتایج مقایسه میانگین نشان داد که نمونه­های با رنگ گل­های ارغوانی و بنفش بیشترین میزان فنل و فلاونوئید کل را داشته و به دنبال آن بالاترین میزان فعالیت آنتی­اکسیدانی را دارند. به عبارت دیگر، بیشترین میزان فلاونوئید (22/113 میلی­گرم معادل کوئرستین در گرم وزن خشک) و فعالیت آنتی­اکسیدانی (DPPH) (73/817 میلی­گرم معادل TBHQ در گرم وزن خشک) در نمونه P6 (والد ارغوانی) و بیشترین میزان فنل کل (31/261 میلی­گرم معادل اسیدگالیک در گرم وزن خشک) در نمونه P3 (والد بنفش) مشاهده شد. در کل، پساب حاصل از اسانس گیاه زنبق آلمانی، بعنوان منبعی مناسب و ارزان جهت به دست آوردن آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی می­باشد.