اصول عام ارزیابی نظام‌های ارزیابی سیاست

نویسندگان

1 دکترای سیاست‌گذاری عمومی از دانشگاه تهران

doi
10.30497/pk.2015.1744
چکیده

نظام ارزیابی سیاست یکی از ابزارهای اصلی سیاستگذاری بر اساس شواهد و مستندات است و در ارتقاء فنی تصمیم‌گیری نقش بسزایی دارد. پیاده‌سازی یک نظام ارزیابی موفق توجه به مقتضیات بومی و دانش و تجارب جهانی را می‌طلبد. در این مقاله، به دانش و تجارب جهانی توجه شده و درس‌آموزی از آنها برای بهبود ارزیابی سیاست در کشور مد نظر قرار گرفته است. در این راستا، با بکارگیری روش تحلیل مقایسه‌ای کیفی و ترکیبی از دو روش هدفمند و اقتضایی، تجارب نه کشور توسعه یافته و در حال توسعه در ارزیابی سیاست را بررسی کرده و با واکاوی مشترکات میان آنها، اصول عام نظام‌های ارزیابی سیاست را استخراج می‌کنیم. اصول شناسایی شده عبارت‌اند از:    1- وجود ارادۀ سیاسی و تقاضای دیوانی برای انجام ارزیابی؛  2- ظرفیت‌سازی برای ارزیابی (پیش و هنگام پیاده‌سازی نظام ارزیابی)؛  3- پوشش معیارهای اثربخشی، کارایی و تاثیر در نظام ارزیابی؛  4- استفاده از شاخص‌های عملکرد؛  5- اتخاذ سیاست‌های تشویقی و تنبیهی نسبت به نتایج عملکرد؛  6- استفادۀ توأمان از ارزیابی درونی و بیرونی؛  7- وجود نهاد هماهنگ‌کنندۀ نظام ارزیابی؛  8- احساس مالکیت مجریان نسبت به یافته‌های ارزیابی؛  9- انتشار عمومی گزارش‌های ارزیابی؛  10- تکامل تدریجی دامنۀ ارزیابی و روش‌های آن.