فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از مهمترین مخاطراتی که همواره شهرها را تهدید می‌نماید، خطر وقوع زلزله است. این مخاطره با قدرت بالای تخریب ساختمان‌ها و زیرساخت‌های شهری، خسارات بسیاری را در ابعاد مالی و جانی به شهرها متحمل می‌کند. از این‌رو، به‌منظور افزایش ظرفیت مقابله با خطرات زلزله، افزایش تاب­آوری شهری اخیراً به یک اولویت اساسی برای اکثر دولت‌ها تبدیل شده است. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف سنجش یکپارچه‌ آسیب­پذیری مناطق ده­گانه‌ کلان‌شهر تبریز بر اساس ویژگی­های تاب­آوری و شاخص‌های فیزیکی مرتبط و تصمیم­گیری برای تاب­آوری مؤثر در برابر زلزله نگارش شده است. در این راستا، روش پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت تحلیلی-اکتشافی می‌باشد. به‌منظور تجزیه و تحلیل اطلاعات نیز از تکنیک‌های AHP در نرم‌فزار Expert Choice، PROMETHEE  و تحلیل GAIA و GAIA Web و نظرات 25 نفر از خبرگان استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می­دهد که مناطق 9، 6 و 2 به ترتیب با امتیاز 445/0، 374/0 و 293/0 از تاب­آوری زیاد، مناطق 5 و 7 به ترتیب با کسب امتیاز 196/0 و 142/0 از تاب‌آوری متوسط، مناطق 4، 8 و 3 به ترتیب با امتیاز 090/0-، 130/0- و 236/0- از تاب­آوری کم و مناطق 10 و 1 با کسب امتیاز 468/0- و 526/0- از تاب‌آوری خیلی‌کم در برابر زلزله برخوردار می‌باشند. همچنین حدود 11 درصد از بافت کلان‌شهر تبریز در پهنه‌ آسیب‌پذیری خیلی‌زیاد و حدود 5/13 درصد در پهنه آسیب‌پذیری زیاد قرار دارند. بنابراین سیاست‌گذاری مناسب در راستای مدیریت بحران زلزله به‌ویژه در استحکام‌سازی ساختمان‌ها و برنامه‌ریزی کاربری اراضی شهر ضرورتی اجتناب‌ناپذیر می‌باشد.