ارزیابی میزان پایداری اجتماعی مسکن در سکونتگاه‌های غیررسمی (نمونۀ موردی: شهر اردبیل)

نویسندگان

1 استادیار گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تبریز، ایران

3 کارشناسارشد جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه پیام نور، تبریز، ایران

doi
10.22111/gaij.2023.41846.3010
چکیده

در میان مؤلفه‌های پایداری در سکونتگاه‌های شهری، پایداری اجتماعی مسکن یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های مدیران و تصمیم‌گیران شهری است. در پژوهش حاضر باتوجه به اهمیت متغیر بالا، به ارزیابی آن در سکونتگاه‌های غیررسمی شهر اردبیل پرداخته‌ شده است. شهر اردبیل، به‌دلیل مهاجرت‌های بی‌رویۀ روستا-شهری، در سه دهۀ اخیر رشد فزایندۀ فیزیکی و جمعیتی را تجربه کرده و این امر باعث شکل‌گیری محلات حاشیه در اطراف شهر، درجهت جذب جمعیت اضافی شده است، این محلات درزمینۀ پایداری اجتماعی مسکن دچار مسائل و مشکلات متعددی هستند؛ بنابراین پژوهش حاضر با هدف بررسی پایداری اجتماعی مسکن در سکونتگاه‌های غیررسمی شهر اردبیل انجام می‌شود. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و از لحاظ ماهیت، به روش توصیفی- تحلیلی است. برای تبیین مؤلفه‌های ارزیابی در جغرافیای محلات موردمطالعه، از روش پیمایشی، ابزار پرسشنامه و نرم‌افزارهای spss و Arc GIS استفاده ‌شده است. جامعۀ آماری، محله‌های غیررسمی شهر اردبیل با جمعیتی معادل 74628 نفر هستند و تعداد نمونه‌ها مطابق با فرمول کوکران با درصد احتمال صحت گفتار 95 درصد، 382 نفر به‌دست آمده است. در این بررسی، درجهت تحلیل، ارزیابی و رتبه‌بندی محلات موردمطالعه به لحاظ پایداری اجتماعی مسکن از مدل‌های تصمیم‌گیری چندمعیارۀ تاپسیس، ویکور، ساو و مدل ادغامی کپلند استفاده شده است. مطابق با یافته‌های پژوهش، نتایج نشان داد که براساس ابعاد تحلیل‌شده در ارزیابی پایداری اجتماعی مسکن محلات غیررسمی شهر اردبیل، محله‌های ایران‌آباد (جین کندی) و گلمغان دارای بیشترین میزان ناپایداری اجتماعی مسکن و محله‌های سلمان‌آباد و میراشرف دارای کمترین میزان ناپایداری اجتماعی مسکن در مقایسه با سایر محلات موردمطالعه در این تحقیق هستند.