فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مطابق تئوری‌های مالی و پولی، نقش اصلی بانک‌ها در اقتصاد برای خلق نقدینگی به وسیله سپرده‌های نقد و ارائه آنها به‌صورت وام است. هدف اصلی این پژوهش بررسی تأثیر سیستم بانکداری سایه‌ای بر حجم نقدینگی در ایران است. برای این منظور، داده‌های فصلی‌شده ایران طی سال‌های ۱۳۹۷-۱۳۸۸ با استفاده از روش خودرگرسیون برداری ساختاری (SVAR) و حداقل مربعات معمولی (OLS) تحلیل و بررسی شده است. نتایج حاصل از مدل SVAR در قالب شوک بانکداری سایه‌ای و تجزیه واریانس نشان می‌دهد که سیستم بانکداری سایه‌ای بر حجم نقدینگی کشور در بازه مورد بررسی تأثیر می‌گذارد، به طوری‌که اثر شوک بانکداری سایه‌ای بر عرضه پول و شبه پول به ترتیب در سال دوم به بیشترین مقدار خود، یعنی حدود ۲۹.۷۰ و ۲۸.۴۰ درصد رسیده و سپس روند کاهشی در پیش گرفته است. همچنین نتایج حاصل از روش حداقل مربعات معمولی نشان می‌دهد که بین بانکداری سایه‌ای و عرضه پول و شبه پول رابطه مثبت وجود دارد و ضریب همبستگی بانکداری سایه‌ای با عرضه پول و شبه پول به ترتیب ۰.۵۰۲۶۷۷ و ۱.۰۴۳۶۹۹ است. بنابراین، فعالیت‌های سیستم بانکداری سایه‌ای با ارتقای حجم پول و شبه‌پول که اجزای تشکیل‌دهنده حجم نقدینگی هستند، سبب افزایش حجم نقدینگی می‌شود، اما به‌منزله عامل اصلی افزایش حجم نقدینگی نیست.