ارزیابی سری زمانی فرونشست زمین در دشت کرمانشاه با استفاده از تکنیک InSAR

نویسندگان

1 گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامه‌ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامه‌ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 گروه ژئومورفولوژی، دانشکده برنامه‌ریزی و علوم محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

doi
10.22059/jphgr.2023.354497.1007744
چکیده

پدیده­های گوناگون طبیعی، از دیرباز، در کیفیت زندگی بشر تأثیر بسزایی داشته­اند. یکی از این نوع پدید­ه­های طبیعی پدیدة تغییر شکل و جابه‌جایی سطح زمین، ازجمله پدیدة فرونشست، است. فرونشست پدیده­ای موفولوژیکی است که تحت‌تأثیر حرکت فرو رو زمین پدید می­آید. ویژگی­های برجسته تصاویر راداری و دقت قابل‌قبول روش تداخل­سنجی راداری در بررسی فرونشست زمین ابزار نیرومندی برای محققان فراهم آورده است. به همین سبب جهت بررسی فرونشست زمین در دشت کرمانشاه از 35 تصاویر راداری سنجنده سنتینل 1 در مدار صعودی و گذر 174 در بازه زمانی 2016(ژوئن) تا 2021(ژانویه) استفاده شد. به‌منظور تحلیل سری زمانی این تصاویر جهت تهیه نقشه متوسط فرونشست سالانه در سطح دشت، تکنیک تداخل­سنجی راداری تحت دو رویکرد PSI و SBAS به کار گرفته شد. نتایج نشان‌دهندة بیشینه 100 میلی‌متر فرونشست زمین در روش SBAS و 10میلی­متر در روش PSI در محدوده غرب و شمال غربی دشت برای یک دوره ۶ساله می­باشد. در نهایت محدوده بیشینه از نظر زمین­شناسی و ژئو هیدرولوژی بررسی شد. نتایج بررسی­ها نشان داد که کاربری محدوده بیشینه فرونشست زمین شامل اراضی زراعی آبی و دیمی بوده، با بیشترین میزان برداشت آب در بخش کشاورزی، همراه با متوسط افت تراز سطح آب  8 متر در بازه  20ساله در چاه­هایی با ضخامت زیاد رسوبات ریزدانه است. به‌طورکلی فرونشت­زمین در سطح محدوده تحت‌تأثیر عوامل انسانی و طبیعی است