بررسی روانشناختی نگرش و انگیزش دانشجویان رشتۀ زبان و ادبیات فارسی نسبت به رشتۀ تحصیلی و آیندۀ شغلی
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشجوی دکتری آموزش زبان فارسی، گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فردوسی مشهد؛ مشهد، ایران
doi
10.61838/irphe.29.2.6چکیده
یکی از اهداف مهم نظام آموزش عالی تربیت نیروهای متخصص به منظور تأمین نیازهای جامعه است. انتخاب رشتۀ آگاهانه دانشجویان در رسیدن به این هدف مؤثر میباشد و لازمۀ ایجاد انگیزش، نگرش مثبت دانشجویان نسبت به رشتۀ تحصیلی و آیندۀ شغلیشان است. هدف پژوهش تلفیقی (کمّی-کیفی) حاضر بررسی انواع انگیزش و نگرش دانشجویان رشتۀ زبان و ادبیات فارسی نسبت به رشتۀ تحصیلی و آیندۀ شغلیشان است. بدینمنظور 200 دانشجو در سه مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری رشتۀ زبان و ادبیات فارسی به پرسشنامۀ نگرش به رشتۀ تحصیلی و آیندۀ شغلی و سه سؤال کیفی در مورد مزایا و موانع رشتۀ زبان و ادبیات فارسی و میزان رضایت از روش تدریس مدرسان خود در این رشته پاسخ دادند. نتایج حاصل از تحلیل دادهها و تطبیق آن با ابعاد پیوستار دوگانۀ انگیزش نشان داد که نگرش دانشجویان نسبت به رشتۀ تحصیلی و آیندۀ شغلی خود به طور کلی متوسط است، اما تفاوت معناداری میان نوع نگرش دانشجویان در مقاطع گوناگون تحصیلی وجود دارد؛ به صورتی که دانشجویان مقطع کارشناسی نگرش مثبتتری نسبت به دانشجویان مقطع دکتری دارند. به نظر میرسد این نوع از نگرش موجب بروز انگیزش منفعل در دانشجویان برای پیشرفت شده و اگر اقدامات لازم برای اصلاح نگرش آنان انجام نشود، ممکن است نوع انگیزش آنان از انگیزش فعال به بیانگیزگی فعال و یا منفعل تغییر وضعیت دهد. به همین منظور نگارندگان پیشنهادهایی مانند تغییر در برنامۀ درسی و افزودن واحدهای عملی و کاربردی، بهرهگیری از روشهای تدریس نوین و کارآمد، برگزاری کارگاههای کارآفرینی و در نهایت تقویت مهارتهای پژوهشی دانشجویان را برای بهبود این وضعیت ارائه دادند.