انکشاف سعادت بر انسان صدرایی
نویسندگان
1 پردیس بین الملل دانشگاه فردوسی مشهد
2 فردوسی مشهد
doi
10.22067/epk.2021.43729.0چکیده
یکی از مهمترین دغدغههای متفکران، مباحث اخلاقی است که غایت این مباحث سعادت بشر است. در میان آموزههای ناظر به سعادت در فلسفه اخلاق اسلامی، رویکرد صدرالمتألهین قابلتأمل است؛ چرا که سعادت از نظر وی با ادراک عقلانی وجود متناظر است. در این نوشتار، برآنیم تا بر پایههای سازنده نظام حکمت متعالیه، شاکله تفسیر صدرالمتألهین شیرازی را در مورد سعادت ترسیم کنیم. در پرتو نتایج این بازخوانی، نوآوری حکمت متعالیه در مسأله سعادت متجلی میگردد که آن «کشف المحجوب بودن سعادت بر انسان صدرایی» است، تفسیری که تاکنون نوشتههای گذشته که به سعادت صدرایی پرداختهاند، بدان توجه نداشتهاند. نگارنده با رویکردی تحلیلی و اکتشافی با ارائه مبانی لازم از نظام حکمت متعالیه، تشکیل مختصاتی را قصد دارد که خطوطش از سه شاخه وجودشناسی، انسانشناسی و معرفتشناسی متعالیه نشأت بگیرد تا بتواند نظریهی «انکشافی بودن سعادت انسان صدرایی» را به بار بنشاند. بر مبنای این نظریه، سعادت از منظر حکمت متعالیه، امری اکتسابی و عروضی نیست؛ بلکه انکشافی است و آشکارگشتگی کمالات باطنی نهفته ذات آدمی در حرکتی اظهاری اشتدادی است.