اثربخشی ذهن¬آگاهی مبتنی بر شناخت¬درمانی بر ابعاد سلامت اجتماعی نوجوانان بدسرپرست

نویسندگان
doi
چکیده

چکیده مقدمه: با توجه به شیوع گسترده پدیده بدسرپرستی و آسیب¬پذیری شدید کودکان و نوجوانان بدسرپرست در برابر مشکلات اجتماعی، شناسایی زودهنگام و به کارگیری مداخله¬های درمانی مناسب برای این افراد ضروری به نظر می¬رسد. لذا هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی ذهن¬آگاهی مبتنی بر شناخت¬درمانی بر ابعاد سلامت اجتماعی نوجوانان بدسرپرست است. روش پژوهش: روش پژوهش حاضر، نیمه¬آزمایشی با طرح پیش¬آزمون-پس¬آزمون و گروه کنترل و آزمایش بود. جامعه آماری را در این پژوهش کلیه دانش¬آموزان بدسرپرست شهر اصفهان در سال 1400-1399 تشکیل دادند و روش نمونه¬گیری پژوهش به صورت غیرتصادفی هدفمند بود. به این صورت که از سه مرکز وابسته به بهزیستی به صورت در دسترس، تعداد 30 دانش آموز دختر بدسرپرست در مقطع متوسطه به صورت تصادفی انتخاب و از آن¬ها برای همکاری با پژوهشگر درخواست شد. سپس این دانش¬آموزان به صورت تصادفی در گروه¬های آزمایشی (15 نفر) و کنترل (15 نفر) قرار گرفتند. ابزار اندازه¬گیری در این پژوهش پرسشنامه سلامت اجتماعی کییز بود. پس از تکمیل پرسشنامه توسط هر دو گروه کنترل و آزمایش، شرکت¬کنندگان در گروه آزمایش، محتوای بسته آموزشی ذهن¬آگاهی مبتنی بر شناخت¬درمانی بر اساس پروتکل درمانی کابات زین را در طی 8 جلسه به صورت گروهی دریافت کردند. یافته¬ها: نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که ذهن¬آگاهی مبتنی بر شناخت¬درمانی بر شکوفایی اجتماعی 57 درصد، همبستگی اجتماعی 41 درصد، انسجام اجتماعی 64 درصد، پذیرش اجتماعی 80 درصد و مشارکت اجتماعی 78 درصد، تاثیرگذار بوده است. نتیجه¬گیری: آموزش مهارت¬های ذهن¬آگاهی با تمرکز بر تکنیک¬های نگرش ذهن¬آگاهانه، فعالیت¬های ذهن¬آگاهانه، پرداختن به احساسات و هیجانات مشکل ساز و تمرینات تنفس می¬تواند به عنوان روشی موثر در جهت بهبود سلامت اجتماعی نوجوانان بدسرپرست مورد استفاده قرار گیرد.