شبیه‌سازی عملکرد گندم (Triticum aestivum L.) آبی رقم پیشتاز با استفاده از داده‌های AgMERRA و مدل DSSAT در استان خراسان رضوی

نویسندگان

1 گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران

3 گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.22067/jcesc.2024.89213.1344
چکیده

هدف از این مطالعه، شبیه‌سازی عملکرد گندم آبی (رقم پیشتاز) در هفت شهرستان استان خراسان رضوی با استفاده از داده‌های باز تحلیل AgMERRA و مدل گیاهی DSSAT است. بدین منظور از داده‌های آماری هفت ایستگاه هواشناسی شامل مشهد، کاشمر، نیشابور، گناباد، تربت‌جام، تربت‌حیدریه و سبزوار و داده‌های عملکرد واقعی دریافتی از وزارت جهاد کشاورزی برای شهرستان‌های مذکور در طی دوره آماری 1388-1368 استفاده شد. همچنین داده‌های باز تحلیل AgMERRA در همین دوره برای هفت ایستگاه مورد مطالعه دریافت شد و شبیه‌سازی عملکرد گندم رقم پیشتاز توسط مدل DSSAT انجام گردید. نتایج بررسی کیفیت داده‌های باز تحلیل AgMERRA نشان داد که همبستگی و توافق خوبی بین داده‌های مشاهداتی و داده‌های AgMERRA در هر هفت ایستگاه مطالعاتی وجود دارد (ضریب همبستگی از 67/0 تا 98/0) به‌طوری‌که بیشترین همبستگی مربوط به داده‌های دما می‌باشد. همچنین در ایستگاه‌های مطالعاتی، شاخص‌های خطای این مجموعه داده دارای مقادیر MAE از 3.87 تا 4.11، RMSE از 4.93 تا 7.67 هستند. بررسی نتایج شاخص‌های آماری NRMSE ، RMSE و R2 حاصل از مقایسه عملکرد شبیه‌سازی‌شده توسط مدل DSSAT با استفاده از داده‌های AgMERRA و داده‌های مشاهداتی با عملکرد واقعی نشان داد که عملکرد شبیه‌سازی‌شده با استفاده از داده‌های مشاهداتی و داده‌های AgMERRA روند تغییراتی مشابه داده‌های عملکرد واقعی دارند و به‌خوبی توانستند تخمین مناسبی از عملکرد گندم بزنند. همچنین دو مجموعه داده دارای مقادیر خطای کمّی (NRMSE داده‌های AgMERRA از 9.21 تا 11.89 و NRMSE داده‌های مشاهداتی از 6.53 تا 10.12) بودند. لذا کاربست مدل با استفاده از این پایگاه داده‌‌های اقلیمی در شرایط کمبود داده‌های مشاهداتی معتبر قابل توصیه است.