بهبود جذب عناصر غذایی و عملکرد نخود(Cicer arietinum) و جو (Hordeum vulgare) در کشت مخلوط ردیفی با محلول‏‌پاشی تنظیم‌کننده‌‏های رشد در شرایط خاک شور

نویسندگان

1 گروه کشاورزی، واحد فسا، دانشگاه آزاد اسلامی، فسا، ایران

2 گروه کشاورزی، واحد فسا، دانشگاه آزاد اسلامی، فسا، ایران

3 گروه کشاورزی، واحد فسا، دانشگاه آزاد اسلامی، فسا، ایران

4 گروه کشاورزی، واحد فسا، دانشگاه آزاد اسلامی، فسا، ایران

doi
10.22067/jcesc.2024.88429.1331
چکیده

از راهکارهای امیدوارکننده برای غلبه بر تنش شوری، استفاده از تنظیم‌کننده‏‌های رشد گیاهی است. همچنین برای بهینه‏‌سازی کارآیی استفاده از منابع، کشت مخلوط نسبت به کشت خالص می‏‌تواند مفیدتر باشد. این آزمایش به‌صورت کرت‏‌های خرد‌شده، در قالب طرح بلوک‏‌های کامل تصادفی و با سه تکرار در طی دو سال زراعی 01-1400 در شرایط خاک شور انجام شد. عامل اصلی آرایش کاشت شامل کشت خالص و مخلوط از دو گیاه نخود و جو و عامل فرعی محلول‌پاشی تنظیم‌کننده رشد گیاه شامل اسید سالیسیلیک با غلظت یک میلی‌‏مولار، اسید جاسمونیک با غلظت 100 میکرومولار، براسینواستروئید با غلظت یک میکرومولار و شاهد بود. نتایج نشان داد که در کشت مخلوط 25 درصد نخود + 75 درصد جو، غلظت سدیم برگ نخود و جو در مقایسه با کشت خالص این دو گیاه به‏‌ترتیب کاهش معنی‌‏دار پنج و سه درصدی نشان داد. کشت مخلوط سبب افزایش پتاسیم برگ، شاخص سبزینگی و عملکرد زیست‌توده نسبت به تک‌کشتی شد. بیشترین کلروفیل b برگ نخود در اسید سالیسیلیک و اسید جاسمونیک مشاهده شد که نسبت به شاهد به‌‏ترتیب افزایش معنی‌‏دار شش و پنج درصدی نشان داد. محلول‏‌پاشی براسینواستروئید توانست سبب بهبود محتوای کلروفیلa  و b برگ نخود و جو شود. در سال دوم، کشت مخلوط 50 درصد نخود + 50 درصد جو سبب افزایش 10 درصدی عملکرد دانه نخود نسبت به کشت خالص شد. در مجموع، با توجه به تأثیر مثبت محلول‌‏پاشی تنظیم‌کننده رشد گیاه در افزایش عملکرد دانه نخود و جو در شرایط کشت مخلوط می‌‏توان این روش را تحت تنش شوری توصیه کرد.