اثر تاریخ و فاصله کاشت بر خصوصیات کیفی و زیست‌توده کاملینا (Camelina sativa L. Crantz)

نویسندگان

1 گروه زراعت، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

2 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

3 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران

4 گروه زراعت، دانشکده علوم زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

doi
10.22067/jcesc.2024.86264.1295
چکیده

پژوهش حاضر با هدف معرفی کاملینا و ارزیابی خصوصیات کیفی علوفه این گیاه در سال 1399 به‌صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در ایستگاه تحقیقات کشاورزی بایع‌کلا (مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران) اجرا شد. پنج تاریخ‌ کاشت (15 آبان، 1 و 15 آذر، 1 و 15 دی ماه) و پنج فاصله کاشت (15، 20، 25، 30 و 35 سانتی‌متر) به‌عنوان عامل‌های مورد مطالعه انتخاب شدند. نتایج تجزیه واریانس ویژگی‌های مورد مطالعه نشان داد که اثر متقابل فاصله کاشت و تاریخ کاشت، اثربخشی معنی‌داری در سطح یک درصد در اغلب ویژگی‌های کاملینا داشت. براساس نتایج به‌دست آمده، ترکیب تیماری تاریخ کشت 15 آذر ماه در فواصل 25، 20 و 30 سانتی‌متر (6.1، 6 و 6 درصد) بیشترین درصد چربی را داشت. میزان چربی از تاریخ کاشت 15 آبان تا تاریخ کاشت 15 آذر ماه افزایش و سپس، در تاریخ کاشت 15 دی ماه کاهش یافت. در فاصله کاشت 30 سانتی‌متر، کمترین میزان فیبر حل‌شونده در محلول خنثی (NDF) و فیبر حل‌شونده در محلول اسیدی (ADF) به‌ترتیب در تاریخ‌های کاشت 15 آذر (60.7 درصد) و 1 آذر (39.8 درصد) مشاهده شد، درحالی‌که در فاصله کاشت 25 سانتی‌متر، بیشترین درصد پروتئین خام (15.8) در تاریخ کاشت 15 آذر ماه و بیشترین درصد خاکستر بوته (10 درصد) در تاریخ کاشت 15 آبان به‌دست آمد که با ترکیب تیماری فاصله کشت 30 سانتی‌متر و تاریخ کاشت 15 آذر (9.3) اختلاف معنی­داری نداشت. به‌طور کلی، با توجه به نتایج به‌دست‌آمده، فاصله کاشت 25 تا 30 سانتی‌متر و تاریخ کاشت 1 تا 15 آذر با میزان چربی و پروتئین بالا و نیز NDF و ADF پایین، می‌تواند تیمار مناسبی در جهت تولید علوفه باکیفیت و کمیت مطلوب کاملینا باشد.