شناسایی و ارزیابی میراث زمینی مناطق بیابانی باهدف توسعه ژئوتوریسم (مطالعه موردی: مناطق بیابانی سمنان)

نویسندگان

1 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 گروه جغرافیای طبیعی، پردیس بین المللی کیش، دانشگاه تهران

3 گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22034/gmpj.2023.380768.1444
چکیده

امروزه ژئومورفولوژی در زمینه‌های، اقتصادی، تاریخی، مطالعات فرهنگی، اکولوژی و گردشگری می‌تواند مبنای برنامه-ریزی صحیح، مدیریت پایدار گردشگری و توسعه اقتصادی باشد. استان سمنان به دلیل داشتن لندفرم‌های بیابانی متنوع و مناظر شاخصی مانند لندفرم‌های کلوت و اشکال دشت‌های نمکی این منطقه را متمایز کرده و می‌تواند گردشگران علاقه‌مند و ماجراجو را از مناطق مختلف جذب کند. هدف از این پژوهش، تعیین و مقایسه مناسب‌ترین ژئومورفوسایت‌ها برای برنامه‌ریزی گردشگری پایدار با استفاده از دو روش ارزیابی ژئوتوریسم پیشنهاد شده توسط بریل‌ها و همکاران، رینارد و همکاران بوده است. طی کارهای میدانی ابتدا 90 مکان لندفرمی شناسایی شد که پس بررسی‌های کارشناسی 30 ژئوسایت شاخص از بین آن‌ها انتخاب شد. سپس این ژئوسایت‌ها با مدل‌های مذکور مورد ارزیابی قرا رگرفتند. به‌صورت کلی ژئوسایت چاه نفت(شماره 68) ارزشمندترین ژئوسایت در هر دو مدل رینارد و بریل‌ها می‌باشد؛ این ژئوسایت با شرایط منحصربه‌فرد خود، بیشترین امتیاز ممکن را در هر دو مدل به خود اختصاص داده است. ژئوسایت هزار دره در شمال چاه نفت(شماره73) در مدل بریل‌ها و دره آرزوها (شماره71) درمدل رینارد، دومین ژئوسایت ارزشمند در میان ژئوسایت‌های موردبررسی شناسایی شد. در طرف مقابل، ژئوسایت جنوب چشمه استالیه (شماره 33) در مدل بریل‌ها رتبه 30 و در مدل رینارد ژئوسایت جنوب دلازیان (شماره 37)رتبه 30 را به خود اختصاص داده و مجموعاً کم‌ترین ارزش را در میان ژئوسایت‌های موردبررسی کسب کرده است.