طراحی و اعتباریابی الگوی کوچینگ بر مبنای نظریة انتخاب و اثربخشی آن بر تعهد سازمانی دانشجویان دانشگاه فرهنگیان
نویسندگان
1 دانشیار، گروه روانشناسی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
2 دانشجوی دکتری مشاوره، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران
3 گروه مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اراک، اراک، ایران/ استاد سازمان پژوهش و برنامهریزی آموزشی پژوهشگاه مطالعات آموزشی وزارت آموزش و پرورش، تهران، ایران
4 دانشیار، گروه مشاوره، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
doi
10.48310/pma.2023.2848چکیده
توانایی کوچینگ دانشجومعلمان در محیط آموزشی صلاحیتی کلیدی برای هر معلم است. هدف پژوهش حاضر، طراحی و اعتباریابی الگوی مربیگری بر مبنای نظریة انتخاب در دانشگاه است. این پژوهش، از نوع آمیختة متوالی با استراتژی دادهبنیاد و روش زمینهیابی است، در بخش کیفی، استادان دانشگاه طبق اشباع نظری با روش نمونهگیری هدفمند (3=N) انتخاب شدند و برای اعتباربخشی پرسشنامه طبق فرمول کوکران نمونۀ اکتشاف 360 نفر از دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان و از روش نمونهگیری چندمرحلهای استفاده شد. همچنین، در بخش کمی، برای اثربخشی الگو، بستة آموزشی برگرفتهشده از الگوی مربیگری بر روی 44 نفر مشخص شد، که به طور تصادفی انتخاب، و در دو گروه آزمایش و گواه گمارده شدند. ابزار پژوهش در بخش کیفی از روش سندکاوی و مصاحبههای نیمهساختاریافته و در بخش کمّی پرسشنامة محققساخته بود. در بخش کمی پرسشنامۀ تعهد سازمانی آلن و مایرز (1991) و روش مربیگری طی 10 جلسة 90 دقیقهای اجرا شد. شیوۀ تجزیه و تحلیل دادهها در بخش کیفی، کدگذاری باز، محوری و انتخابی توسط نرمافزار MAXQD و با رویکرد تحلیل مضمون صورت گرفت. همچنین، تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی جهت پایایی پرسشنامه و الگو استفاده شد. در بخش کمی این پژوهش نیمهآزمایشی از نوع پیشآزمون - پسآزمون با گروه گواه و مرحلۀ پیگیری بود. نتایج نشان داد الگوی مربیگری شامل دو بُعد مربیگری شخصی و مربیگری آموزشی، 7 مؤلفة اصلی شامل کشف خود، هدفگذاری هوشمند، جستوجوگری و پیگیرماندن در کار، رابطهسازی، آموزش و ایجاد دانش، محیطسازی، اثربخشی و نفوذ است و 35 شاخص بهعنوان الگوی مربیگری ارائه شد. نتایج نشان داد مربیگری در افزایش میزان تعهد سازمانی دانشجومعلمان مؤثر و در طول زمان پایداری مناسبی دارد.
