فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کاربرد باکتری‌های محرک رشد و نانوذراتی مانند روی و سیلیکون می‌تواند مقاومت گیاهان در برابر تنش‌های محیطی همانند شوری را افزایش ‌دهد. از این‌رو آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک کامل تصادفی در سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1400 اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل تنش شوری در سه سطح (عدم اعمال شوری به‌عنوان شاهد، اعمال شوری ‌60 و 120 میلی‌مولار) با استفاده از نمک کلرید سدیم، کاربرد باکتری محرک رشد در دو سطح (عدم تلقیح بذر به‌عنوان شاهد و تلقیح بذر با باکتری آزوسپریلیوم)، محلول‌پاشی با نانو ذرات در چهار سطح (محلول‌پاشی با آب به‌عنوان شاهد، محلول‌پاشی 0.8 گرم در لیتر نانواکسید روی، محلول‌پاشی 50 میلی‌گرم در لیتر نانوسیلیکون، محلول‌پاشی توام 0.4 گرم در لیتر نانواکسید روی و 25 میلی‌گرم در لیتر نانوسیلیکون) بود. نتایج نشان داد که کاربرد آزوسپریلیوم و محلول‌پاشی نانواکسید روی و سیلیکون تحت شرایط عدم اعمال شوری، محتوای کلروفیل a (38.42%)، کلروفیل b (41.76%)، کلروفیل کل (39.39%)، کارتنوئید (53.99%)، وزن ریشه (62.61%)، سرعت پرشدن دانه (16.37%)، طول دوره و دوره موثر پرشدن دانه (به‌ترتیب 21.28 و 29.78%) و عملکرد دانه (47.23%) را نسبت به شرایط عدم کاربرد آزوسپریلیوم و نانوذرات تحت شرایط شوری 120 میلی‌مولار افزایش داد. همچنین کاربرد آزوسپریلیوم و محلول‌پاشی نانوذرات روی و سیلیکون در شرایط شوری 60 میلی‌مولار، محتوای کلروفیل a (31.4%)، کلروفیل b (34.35%)، کلروفیل کل (32%)، کارتنوئید (45.68%)، وزن ریشه (57.14%)، سرعت پرشدن دانه (15.21%)، طول دوره و دوره موثر پرشدن دانه (به‌ترتیب 21.19 و 28.62%) و عملکرد دانه (35.67%) نسبت به سطح شوری 120میلی‌مولار افزایش داد. بر اساس این نتایج، کاربرد آزوسپریلیوم و نانوذرات روی و سیلیکون در شرایط تنش شوری همانند شرایط عدم اعمال شوری می‌تواند با بهبود محتوای رنگدانه‌های فتوسنتزی و مولفه‌های پر شدن دانه، عملکرد دانه تریتیکاله را افزایش دهد.