فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف این مطالعه بررسی نقش برهمکنش دورپیوندهای نوسان اطلس شمالی و نوسان شمالگان با نوسان جنوبی بر دمای فصل زمستان در ایران است. بدین منظور از داده‌های دمایی 100 ایستگاه هواشناسی در دوره آماری 2019-1988 استفاده شد. با اعمال چند روش آماری و توصیفی و همچنین استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی نقش شاخص‌های مذکور بر دمای فصل زمستان مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که ارتباط معکوس و معنی‌داری بین دورپیوندهای NAO و به‌ویژه AOبا دمای بخش‌های شمالی و نیمه غربی بخصوص در ماه‌های فوریه و ژانویه وجود دارد. به‌طور کلی فازهای مثبت حدی AO و تا حدودی NAO باعث کاهش دمای بخش‌های شمالی و غربی شده و به هنگام رخداد فازهای مثبت حدی، آنومالی دمایی غالب مناطق کشور به سمت نرمال و زیر نرمال تغییر پیدا می‌کند. نتایج نشان داد که برهمکنش هم‌زمان رخداد پدیده لانینا (النینو) با فازهای مثبت (منفی) NAO و AO باعث وقوع دمای زیر نرمال (بالای نرمال) در اغلب نواحی مرکزی و جنوبی می‌شود در صورتیکه برهمکنش فازهای خنثی شاخص‌های مذکور با فازهای مختلف انسو غالباً موجب تعدیل دما شده و احتمال وقوع ناهنجاری دمایی با شدت و وسعت بیشتر، بسیار کاهش می‌یابد.