شناسایی گستره پیدایش فروچالهها به روش مدل سازی رابطه ای در اَلَموت، شمال استان قزوین
نویسندگان
1 استادیار بازنشسته پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری.
2 دانشیار گروه زمین شناسی، دانشگاه بین المللی امام خمینی، قزوین.
3 غارنورد و عضو انجمن غارنوردی استان قزوین.
doi
10.22034/gmpj.2024.442778.1485چکیده
شناسایی فروچاله ها از دید زمینریخت شناسی و آبشناسی دارای اهمیت بسزایی است. فضاهای زیرزمینی و مناطق امید به وجود منابع آب کارستی کمژرفا، گستره هایی هستند که در آنها احتمال فروریزش مواد پوشانندهی سازندهای انحلالپذیر و پیدایش فروچاله وجود دارد. جستجوها بر پایه نقشه مناطق امید به وجود منابع آب کارستی کمژرفا، برای شکلگیری فروچاله ها انجام گرفت و با دخالت دادن نقش عوامل تاثیرگذار، مانند دما، بارش و تمرکز جریان سطحی آب و فشردگی خطوارههای زمینشناسی، مناطق دارای توان پیدایش فروچالهها بر فراز مناطق امید، شناسایی شدند. برای انجام این پژوهش از لایههای اطلاعاتی مناطق امید به وجود منابع آب کارستی کمژرفا، نقشه گسل ها و خطوارههای زمین شناسی، نقشههای پهنههای اقلیمی و همدمای تهیه شده توسط اداره کل هواشناسی استان، تصاویر لندست سنجنده ETM+ و نقشه تمرکز جریان سطحی آب بهره گیری شد. در این پژوهش، از روش تلفیق لایههای اطلاعاتی با بهرهگیری از معیارهای تصمیمگیری، استفاده شد. برای این کار، لایههای پهنههای اقلیمی و پهنههای همدما و لایههای فشردگی خطوارهها و تمرکز جریان، دو به دو و نتایج به دست آمده باهم قطع داده شدند. به هریک از حالتهای پیش آمده ناشی از قطع لایههای اطلاعاتی، در قالب جداول دو بعدی، متناسب با ماهیت و اثرگذاری هریک از اجزای آنها بر انحلال سنگهای کربناته، وزن متناسب اختصاص داده شد. انطباق نسبی مناطق دارای توان پیدایش فروچالهها با برداشتهای میدانی و نقشه فروچالههای محاسبه شده از طریق مدل رقومی ارتفاع، درستی یافته ها را ثابت نمود.