وطن آنِ دیگری: روایتی از اشتیاق به مهاجرت
نویسندگان
1 دکتری جامعه شناسی، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه اصفهان، اصفهان ، ایران
doi
10.22034/jsi.2024.1986222.1639چکیده
به دنبال اهمیت مطالعه مهاجرت به مثابه یک امکان در ادبیات متأخر مهاجرت، مفاهیمی چون «اشتیاق به مهاجرت» و «اشتیاق به ماندن» مورد توجه قرار گرفت. اشتیاق به مهاجرت اولویت مهاجرت نسبت به ماندن تعریف شده است که در روایت زندگینامهای افراد برساخت میشود. بر این اساس در این مطالعه سعی کردهایم با بهرهگیری از روایتپژوهی و انجام مصاحبه روایی با تعدادی از مهاجران بالقوه، اشتیاق آنها به مهاجرت را توصیف و تفسیر نماییم. مشارکتکنندگان به شیوه هدفمند از بین جوانان 20 تا 40 سال ساکن در شهر اصفهان انتخاب شدهاند. یافتهها نشان میدهد که مضامین اشتیاق به ترک وطن در روایت زندگینامهای مشارکتکنندگان در سه بخش نقاط عطف، پیشاروایتها و دلایل پیشنگرانه قابل برساخت است. نقاط عطف، اغلب با تفسیر راوی از کنش یا رخدادی مشخص در گذشتة زندگینامهایاش شکل میگیرد که لحظههای سرنوشتساز تصمیم او به مهاجرت بوده است؛ این کنشها و رخدادها، شوقواره او را به پیش میبرد و به سایر پیشاروایتها یا دلایل برای مهاجرت منجر میشود. پیشاروایتها، دیگر دلایل مشتاقان برای ترک وطن است که از بازاندیشی در سایر تجارب شخصی یا دانش و آگاهیشان نسبت به زمینهای که در آن زندگی میکنند برساخت میشود. دلایل پیشنگرانه نیز در ادامه عقلانیت عملی مشتاقان به مهاجرت، توصیف کننده پیشبینی آینده زندگی در کشور مقصد یا آینده زندگی در سرزمین مادری است.