فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بهاءالدّین سلطان­ ولد یکی از عرفای اندیشمند و از اقطاب طریقۀ مولویه محسوب می­ شود که توانست با تشریح و تبیین کلام پدرش مولانا و همچنین انتظام سلسلۀ مولویه، از مکتب فکری خداوندگار محافظت کند و موجبات گسترش آن ­را فراهم نماید. وی نه تنها شارح اندیشۀ مولوی است، بلکه در عرصۀ عرفان به تجارب نابی دست یافته که در آثارش تبلوری خاص دارد.  غور در آثار او بیانگر این حقیقت است که وی تأثیر شگرفی از قرآن کریم پذیرفته است. سلطان­ ولد خود را مفسر قرآن می­ داند و معتقد است به علت سلوک عملی در راه حق و ادراک مرتبۀ فنای فی الله و قدم گذاشتن بر آستان بقای الهی می­ تواند از غوامض ودایع الهی پرده بردارد و معانی بکر آیات قرآن را آشکارسازد. وی حتی در عرصۀ غزل­سرایی نیز گفتمانی قرآنی دارد و بسیاری از دقایق عرفانی و دینی را با اتکا به کلام وحی تفسیر و تشریح می­ کند. نگارندگان در این جستارکه مبتنی بر مطالعات کتابخانه ­ای و با  شیوۀ توصیفی- تحلیلی است، کارکردهای عرفانی تلمیحات و اقتباس های قرآنی سلطان­ ولد را در عرصۀ غزل بررسی می­ کنند. نتیجۀ این پژوهش ما را به این نکته رهنمون می­ شود که استفاده از آیات وحی در غزلیات سلطان­ ولد بسامد بالایی دارد و ولد از آنها همسو با منظومۀ فکری و معرفتی خود بهره می­ گیرد و گاهی به تأویلشان می­ پردازد. وی از حکایات پیامبران نیز برای تبیین اصول و مبانی سلوک عرفانی استفاده می­ کند و در بسیاری از موارد، خود را با انبیای عظام مقایسه می­ کند و حوادث زمان آنها را با حوادث زمان خود وفق می­ دهد.