بررسی و تحلیل تغییر نوسانات دبی و بارش حوضۀ ‌مند

نویسندگان

1 استادیار ژئومورفولوژی دانشگاه زنجان

2 دانشجوی دکتری تغییرات آب و هوایی- دانشگاه زنجان

doi
10.22111/gaij.2016.2696
چکیده

هدف از این مطالعه، بررسی تغییرات و آشکار‌سازی چرخه‌های دبی و بارش سالانۀ حوضۀ ‌مند است؛ بدین منظور داده‌های دبی و بارش سالانۀ این حوضه برای ایستگاه‌های باباعرب، دهرم، دهرود، دژگان، حکان، تنگ کارزین، تنگاب و حنیفقان، بندبهمن، علی‌آباد خفر، باغان و قنطره طی دورۀ 1355 تا 1390 استخراج، سپس با استفاده از روش‌های تحلیل همساز و تحلیل روند در محیط نرم‌افزار MATLAB مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج این مطالعه نشان داد که بر بارش و دبی حوضۀ ‌مند بیشتر چرخه‌ای کوتاه مدت 2 تا 6 ساله حاکم بوده است. با وجود این، بعضی از چرخه‌های بلند مدت نظیر 17 و 25 ساله در دبی این حوضه مشاهده شده است. نتایج حاصل از تحلیل روند دبی و بارش نشان داد که روند افزایش یا کاهش دبی حوضه در اکثر ایستگاه‌ها تحت تأثیر روند افزایش و کاهش بارش این منطقه است. با این حال، به‌طور قطع نمی‌توان استنباط نمود که تغییرات و چرخه‌های دبی حوضۀ ‌مند، وابسته به بارش است؛ از این‌رو، نمی‌توان تأثیر عوامل مورفولوژیکی و ژئومورفولوژی این حوضه را نادیده گرفت.