سلب مالکیت غیرمستقیم از حقوق مالکیت فکری در داوری سرمایه گذاری بین‌المللی

نویسندگان

1 استادیار گروه حقوق خصوصی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز

2 دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق خصوصی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

doi
10.22066/cilamag.2025.2045155.2650
چکیده

دولت میزبان تعهدات مختلفی را در برابر سرمایه‌گذار خارجی برعهده دارد که از مهمترین این تعهدات می‌توان به تعهد عدم مصادره‌ی اموال سرمایه‌گذاران و احترام به دارایی‌های آنان اشاره کرد. به‌همین‌خاطر تمامی معاهدات سرمایه‌گذاری دربردارنده‌ی مقرراتی در مورد سلب مالکیت می‌باشند. سرمایه‌گذار خارجی با انتقال اموال مادی و غیرمادی خود به کشور میزبان در اندیشه کسب سود و تولید ثروت است. در بسیاری از موارد دارایی‌های غیرمادی سرمایه‌گذاران خارجی به‌مراتب باارزش‌تر و مهم‌تر از دارایی‌های مادی وی می‌باشند و معمولاً اکثر امتیازاتی که سرمایه‌گذار خارجی در کشور میزبان بدست می‌آورد از نوع دارایی‌های فکری است. امروزه حقوق مالکیت فکری جزء لاینفک تجارت و سرمایه‌گذاری بین‌المللی محسوب می‌شود و عدم حمایت قوی از این دسته از حقوق قابل پذیرش هیچ نظام حقوقی نیست. لذا حمایت کشور میزبان از حقوق مالکیت فکری سرمایه‌گذار خارجی و عدم تعرض به آن همواره یکی از مهمترین مسایلی است که برای سرمایه‌گذاران مطرح است. در این مقاله ما بعد از ذکر مقدمه ای درخصوص مفهوم سلب مالکیت، در مورد شیوه‌های سلب مالکیت از حقوق مالکیت فکری و نحوه‌ی حمایت از سرمایه‌گذار خارجی در برابر مصادره‌ی دارائی‌های فکری آنان بحث خواهیم کرد. در آخر نیز رویه داوری دیوان‌های سرمایه‌گذاری را درخصوص این موضوع بررسی خواهیم نمود.