بررسی و پیشبینی تغییرات کاربری اراضی متأثر از تپههای ماسهای در شرق شهر بشرویه با استفاده از سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی
نویسندگان
1 دانشگاه تهران
2 دانشگاه تهران
3 دانشگاه تهران
4 دانشگاه تهران
doi
چکیده
تپههای ماسهای فعال و متحرک از جمله تهدیدات جدی اجتماعات انسانی مجاور میباشند. بنابراین تعیین چگونگی گسترش و میزان فعالیت و جابهجایی این تپههای از مهمترین اهداف مطالعات فرسایش بادی است. استفاده از فناوری سنجش از دور به دلیل دید یکپارچه، کم هزینه و سریع یک روش کارآمد برای مطالعه و پایش تغییرات محیطی محسوب میشود. بنابراین از اهداف اصلی این تحقیق بررسی میزان تغییرات و جابهجایی تپههای ماسهای در شرق شهر بشرویه، پیشبینی تغییرات کاربری اراضی منطقه تا سال ۲۰۳۱ و پیشبینی تغییرات مساحت کاربری تپههای ماسهای تا سال ۲۰۴۸ با استفاده از سنجش از دور میباشد. در تحقیق حاضر از تصاویر ماهوارهای لندست طی سالهای ۲۰۰۱، ۲۰۰۸ و ۲۰۱۶ استفاده شده است. برای طبقهبندی تصاویر از الگوریتم ماشین بردار پشتیبان استفاده شده است. در مرحلهی بعد تغییرات ایجاد شده در کاربریهای اراضی با استفاده از مدل کراستب مورد بررسی قرار گرفت. سپس با استفاده از روش زنجیرهی مارکوف، روند تغییرات آیندهی کاربری اراضی تا سال ۲۰۳۱ و تغییرات مساحت کاربری تپههای ماسهای تا سال ۲۰۴۸ مورد پیشبینی قرار گرفت. نتایج حاصل بیانگر این است که وسعت زمینهای ماسهای از سال 2001 تا 2016 روند کاهشی داشته است؛ که مهمترین علت آن اجرای طرحهای بیایانزدایی در قالب تاغکاری و رویش طبیعی تاغ روی تپههای ماسه و نواحی اطراف آن بوده است. همچنین نتایج حاصل از پیشبینی تغییرات کاربری اراضی برای 15 سال آینده نشان داد که 79/2468 هکتار از تپههای ماسهای به کاربری اراضی بایر و شورهزار، 22/365 هکتار به اراضی زراعی و 900 هکتار به اراضی ساختهشده تبدیل خواهد شد. از دیگر نتایج این پژوهش پیشبینی مساحت تپههای ماسهای تا سال 2048 میباشد که نشان داد مساحت تپههای ماسهای از 26/8668 هکتار در سال 2016 به مساحتی برابر36/4041 هکتار خواهد رسید.