بررسی کتب ریاضی دورة اول ابتدایی از منظرمؤلفههای سواد ریاضی بهکمک مسائل با زمینة دنیای واقعی
نویسندگان
1 استادیار، گروه ریاضی، دانشکدة علوم، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
2 دانشجوی دکتری آموزش ریاضی، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران
doi
10.48310/pma.2023.2869چکیده
هدف پژوهش حاضر که به روش تحلیل محتوا انجام گرفته، ارزیابی مسائل کتب ریاضی دورة اول ابتدایی از منظر مؤلفه های سواد ریاضی به کمک مسائل با زمینة دنیای واقعی است. توانایی برقراری ارتباط میان دنیای واقعی و دنیای ریاضی یا همان سواد ریاضی، به کمک مسائل با زمینة دنیای واقعی یا همان مسائل زمینه مدار ارتقا می یابد که در این پژوهش بر اساس ترکیبی از چارچوبهای مطرحشده در پژوهش ها بررسی شدند. جامعة آماری کتاب های ریاضی پایههای اول، دوم و سوم ابتدایی و حجم نمونه با جامعه برابر است. ابزار پژوهش چک لیست های تحلیل محتوایی است که روایی صوری و محتوایی آن به تأیید متخصصان و معلمان باتجربه رسیده است و پایایی آن نیز به وسیلة فرمول هولستی تأیید شد. نتایج نشان داد به طور کلی، 71/26 درصد از مسائل مطرحشده در این سه کتاب درسی، زمینه مدار بوده و تعداد آنها با افزایش پایة تحصیلی رشد می کند. مسائل کاربرد استاندارد با 71/24 درصد بیشترین نوع مسائل زمینه مدار مطرحشده در این کتب بوده است و از لحاظ سطح ارتباط با دنیای واقعی بیشتر به مسائل با زمینة جداشدنی شباهت دارند. هیچ مسئلة مدل سازی (بالاترین سطح) و یا مسئله با زمینة غیر معقول (پایین ترین سطح) نیز در این کتب مطرح نشده است. پراکندگی مسائل این سه کتاب، از نظر تنوع زمینه و فرایندهای ریاضی نیز متنوع است و مسائل با موضوع زمینة شخصی و فرایند بهکارگیری بیشترین تکرار را داشته اند. در نهایت، مسائل زمینه مدار این کتب درسی با استاندارد مطرحشده در مطالعات بین المللی سواد ریاضی مقایسه شده است، که در برخی موارد از تطابق مناسبی برخوردار بوده و در برخی موارد با این استانداردها فاصله دارد. نتایج این پژوهش میتواند متخصصان آموزشی را جهت ارزیابی کتب درسی و بهبود سطح سواد ریاضی دانش آموزان یاری کند.