اثر تاریخ، آرایش کاشت و سطوح نیتروژن بر ماده مؤثره برگ و گل، عملکرد و اجزای عملکرد دانه راش‌گندم (Fagopyroum esculentum Moench)

نویسندگان

1 دانشگاه تهران

2 دانشکده علوم کشاورزی گیلان

3 دانشگاه آزاد اسلامی اراک

4 دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد

doi
10.22067/gsc.v15i3.25177
چکیده

به‌منظور بررسی اثر تاریخ کاشت، آرایش کاشت و نیتروژن بر ماده مؤثره (روتین) برگ و گل، عملکرد و اجزای عملکرد دانه راش‌گندم، آزمایشی به‌صورت اسپلیت‌پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سال زراعی 90-1389 در مزرعه مرکز تحقیقات کشاورزی اراک انجام شد. تیمار آرایش کاشت به‌عنوان عامل اصلی در دو سطح 50‌ سانتی‌متر عرض پشته با دو ردیف کاشت به فاصله 20‌ سانتی‌متر (P1) و 60‌ سانتی‌متر عرض پشته با سه ردیف کاشت به فاصله 15 سانتی‌متر (P2)، تیمار تاریخ کاشت در چهار سطح شامل: 30‌خرداد (D1)، 14‌تیر (D2)، 29‌تیر (D3) و 13مرداد (D4) و نیتروژن در چهار سطح صفر (N1)، 50‌کیلوگرم (N2)، 100کیلوگرم (N3) و 150کیلوگرم (N4) به‌عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شدند .نتایج نشان داد که اثرات متقابل آرایش کاشت×‌تاریخ کاشت×‌نیتروژن بر صفت‌های عملکرد دانه و وزن هزار‌دانه در سطح احتمال پنج‌درصد و بر صفات تعداد کل دانه در گیاه، درصد روتین برگ و گل در سطح احتمال یک درصد معنی‌دار و بر صفت تعداد خوشه در گیاه معنی‌دار نبودند. به‌طوری‌که بیش‌ترین عملکرد دانه با 2857‌ کیلوگرم در هکتار، تعداد خوشه در گیاه با 33/20‌ عدد، تعداد کل دانه در گیاه با 434/1‌ عدد مربوط به تیمار (P2D3N3) بود. بیش‌ترین وزن هزاردانه با 29/28‌ گرم مربوط به تیمار (P2D3N4) بود و بیش‌ترین درصد روتین برگ با 1/01 درصد، مربوط به تیمار (P2D4N4) بود. هم‌چنین بیش‌ترین درصد روتین گل با 1/36 درصد، مربوط به تیمار (P1D3N3) بود.