فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شناسایی و استفاده از ارقام متحمل به تنش خشکی یکی از راه‌کارهای بهبود تولید پنبه در سیستم‌های زراعی تحت تنش می‌باشد. بدین‌منظور تعداد 22 ‌رقم پنبه با استفاده از آزمایش فاکتوریل و در قالب طرح کاملاً تصادفی در گلخانه تحقیقاتی دانشکده دانشگاه فردوسی مشهد تحت دو شرایط بدون تنش و تنش کمبود آب (1-‌مگا‌پاسکال) رشد یافتند. رطوبت گلدان‌های حاوی ارقام پنبه تا مرحله دو برگ حقیقی در حد ظرفیت زراعی نگه‌داری و پس از آن با استفاده از روش وزنی تا پایان آزمایش پتانسیل آّب در حد 1-‌مگا‌پاسکال حفظ شدند. تنش خشکی سبب کاهش معنی‌دار اما متفاوت وزن خشک اندام‌های هوایی و ریشه گیاهچه در ارقام حساس و متحمل شد. نتایج ضرایب همبستگی نشان‌داد، صفات وزن خشک برگ و ریشه بالاترین و وزن خشک ساقه و ارتفاع کمترین همبستگی را با وزن خشک بوته، تحت تنش کمبود آب داشتند. در شرایط تنش میزان تلفات برگ در ارقام متحمل کمتر از ارقام حساس بود. تنش خشکی تأثیر کمتری بر افزیش دمای برگ ارقام متحمل داشت. ارقام ورامین، 43347، خرداد، دلتاپاین 25، 43200 وB-433 با کمترین کاهش در میزان تعداد و سطح برگ، و نیز وزن خشک برگ، ریشه و ساقه و وزن خشک بوته و نیز محتوای نسبی آب برگ و هدایت روزنه‌ای به‌عنوان ارقام متحمل و ارقام 43259، نازیلی84، کوکر‌349، نارابرای، شیرپان‌539 و Asj2*349 با بیشترین کاهش در مقادیر صفات مذکور به‌عنوان ارقام حساس به تنش خشکی در مرحله گیاهچه‌ای شناخته شدند.