شناسایی و تحلیل سیستماتیک غارها (مطالعة موردی: 16 غار در استان خراسان شمالی)

نویسندگان

1 استادیار گروه زمین‏ شناسی، دانشگاه پیام نور، ایران

2 عضو هیأت علمی گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری دانشگاه کوثر بجنورد.

doi
10.22059/jphgr.2022.333455.1007654
چکیده

این پژوهش با هدف مطالعة سیستماتیک و شناخت ویژگی‏ های مختلف 16 غار در استان خراسان شمالی انجام شده است. روش پژوهش بر اساس بررسی میدانی، مشاهدة مستقیم، اندازه‏ گیری، و کتابخانه ‏ای بوده است. بررسی‏ ها نشان دادند که 12 غار در خراسان شمالی طبیعی ‏اند که در آن‏ها نقش تکتونیک گسلی نسبت به عمل انحلال برجسته ‏تر است. غارهای گنج‏ کوه و سیاه‏ خانه دارای آب تجمع‏ یافته بودند که به لحاظ شیمیایی آب موجود در غار گنج‏ کوه سبک و بسیار مناسب شرب و آب موجود در غار سیاه‏ خانه نسبتاً سبک و مناسب شرب است. این غارها در سازندهای تیرگان، مزدوران، شوریجه، لار، و کنگلومرای پلیوسن تکوین یافته ‏اند. غارهای هنامه، کافرقلعه، باباقدرت، و گسک از اهمیت باستان‏شناختی برخوردارند. غارهای بیدک، خَزینه ‏راه، آرمادلو، گنج‏کوه، کَفتَرَکِ دَرَق، کُنه‏گرم، یَیجَت، استاد، و گِسک دارای خفاش ‏اند. غارهای گسک و کنه‏گرم عمیق ‏ترین و فنی ‏ترین، غار کنه‏گرم درجة 1 و با دسترسی ممنوع و غارهای بیدک، گمنامان سالوگ، آرمادلو، گنج‏کوه، کفترک درق، کنه‏گرم، پوستین‏دوز، هنامه، استاد، سیاه‏ خانه، باباقدرت، گسک، و نوشیروان با عنایت به اشکال بکر و زیبا، موجودات زنده، فضاها، مکانیزم تکوین و دسترسی مناسب، از ارزش طبیعت ‏گردی برخوردارند که با توجه به مخاطرات حاصل از حضور گردشگران باید نظارت‏ شده و با حضور افراد آموزش ‏دیده، متخصص، و فنی انجام گیرد.