مقایسه تطبیقی قانون اصلاحات ارضی و لایحه اصلاحی آن
نویسندگان
1 استادیار مرکز آموزش عالی امام خمینی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.
2 استاد علوم آموزش، ترویج و توسعه، گروه آبادانی روستاها، دانشکده مهندسی فناوریهای نوین، دانشگاه شهید بهشتی، زیراب، ایران.
doi
10.30490/rvt.2020.281536.1044چکیده
بدون تردید، اصلاحات ارضی از مهمترین وقایع تاریخ معاصر ایران است. اهمیت این موضوع متخصصان حوزههای مختلف را به بررسی و تحقیق در این زمینه از دیدگاههای مختلف جلب کرده است. مطالعه توصیفی- تحلیلی حاضر، با هدف مقایسه «قانون» اصلاحات ارضی مصوب مجلسین شورای ملی و سنا در سالهای 1338 و 1339 با «لایحه» اصلاحی قانون اصلاحات ارضی مصوب هیأت وزیران در سال 1340، در پی شناسایی مهمترین وجوه افتراق و اشتراک آنها بود. بر پایه نتایج بررسی، تهیه و تدوین «لایحه» بهگونهای مطمح نظر تهیهکنندگان قرار گرفته بود که تا جای ممکن، اجرای آن را مطابق با شرایط و عرف حاکم بر روستاهای کشور تسهیل کند. علاوه بر این، مواد «لایحه» در مقایسه با «قانون» متضمن منافع بیشتر رعایا و زارعین بود تا مالکین، در حالی که مواد «قانون» بیشتر منافع مالکین را مورد توجه داشت تا رعایا. اعطای اختیارات بیشتر به وزارت کشاورزی در لایحه نیز یکی دیگر از وجوه تمایز لایحه و قانون است. در برابر نکات یادشده بهعنوان امتیازات لایحه نسبت به قانون، عدم شمول اراضی وقفی را میتوان از نقاط قوت قانون نسبت به لایحه دانست.