رقابت ژئواکونومیک چین و آمریکا در حوزه شورای همکاری خلیج فارس

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روابط بین الملل، دانشگاه تربیت مدرس تهران ، ایران

2 دانشیار گروه روابط بین الملل دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22054/qpss.2025.81476.3463
چکیده

در چارچوب نظریه گذار قدرت[1]، می‌توان ادعا کرد که  نظم جهانی در حال تجربه بازتوازن قدرت بین غرب و شرق است. در خاورمیانه، این چرخش به وضوح قابل مشاهده است، جایی که چین و آمریکا بر اساس راهبردهای ژئواکونومیک خود در حال رقابت برای نفوذ و قدرت‌یابی هستند. این رقابت ژئواکونومیک نشان‌دهنده تغییرات عمیق در زنجیره جهانی ارزش و به تبع آن نظم اقتصادی و ژئواکونومیک حاکم بر منطقه خاورمیانه و کشورهای شورای همکاری خلیج فارس است. هدف پژوهش این است که با بهره‌گیری از نظریه «گذار قدرت» به چگونگی تاثیرگذاری رقابت میان چین و آمریکا بر نظم ژئواکونومیک منطقه خاورمیانه بپردازد. پرسش پژوهش این است که رقابت چین و آمریکا در شرایط گذار قدرت، چگونه بر نظم ژئواکونومیک منطقه خاورمیانه و به‌طور خاص شورای همکاری خلیج فارس اثر می‌گذارد؟ فرضیه به این صورت است که رقابت بین چین و آمریکا در فضای گذار قدرت، بر اساس سه مولفه تجارت، سرمایه‌گذاری و انتقال فناوری که در دل زنجیره‌های ارزش جهانی نهفته است، موجب تاثیرگذاری بر نظم ژئواکونومیک منطقه می‌شود. [1]. Transition of Power