جمعیت، تکنولوژی و باروری تحلیلی از دیدگاه جامعه

نویسندگان

1 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه الزّهرا (س)

doi
10.29252/kavosh.2001.2180
چکیده

ظهور انقلاب صنعتی پیامدهای سریع، مستقیم و فراوانی داشته است که چند برابر شدن تعداد جمعیت و به تعبیری گویاتر، تغییرات کمّی و کیفی جمعیت طی قرن جاری یکی از آنها به حساب می آید. بررسی باروری در جوامع مختلف به گونه‌­ای مقایسه‌ای و آشنا شدن با تاریخچه، آمار و ارقام در آن زمینه تا حد زیادی توجّه جامعه‌شناسان جمعیت و برنامه‌ریزان اجتماعی و امور توسعه را به خود جلب کرده است. در این مقاله رابطة متقابل جمعیت و تکنولوژی نیز مورد ارزیابی قرار گرفته و آثار هر یک بر دیگری تبیین گردیده است. کنترل باروری و نظم جمعیت در گوشه و کنار کشورهای جهان سوم متفاوت است، استفادة تنها %۳ از زنان در سنین باروری از ابزار پیشگیری در غرب آفریقا و 64% در هنگ کنگ تا حد زیادی ما را با شرایط اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی در بخشهای مختلف جهان اشنا می‌کند. به طور کلی، دستیابی به توسعة پایدار ثبات نقاط جغرافیایی، تناسب فضا و محیط‌ های شهری و روستایی و ... با اولویت قرار دادن برنامه‌های جمعیتی و سرمایه­گذاری روی آنها امکان‌پذیر است. همینطور، در شرایط کنونی فشار رو به تزاید جمعیت بر منابع و سطوح جغرافیایی نه‌تنها تنگناها و فشارهای اقتصادی را به دنبال آورده، بلکه ارزشهای اجتماعی، فرهنگی، سنت‌ها، کارایی زیستی و سیاستهای عمومی و نیز تحت تأثیر قرار داده است.