چگونگی بازتاب مؤلفه های هویتی و شخصیتی سربازان ایرانی در سفرنامه های خارجی
نویسندگان
1 استادیار گروه مردم شناسی فرهنگ و ارتباطات، پژوهشکده گیلان شناسی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
چکیده
سیاحان خارجی دوره صفویه و قاجار، ضمن توصیف جامعه ایرانی به بیان ویژگیها و ساختار ارتش در ایران و نیز ویژگیهای سربازان ایرانی و مقایسه آنان با قوای نظامی دیگر کشورها پرداختند. بررسی ویژگی سربازان ایرانی به مثابه یکی از عناصر اجتماعی و گروههای صنفی در جامعه ایرانی و مقایسه آن با دیگر جوامع میتواند به توصیف دقیقتری از هویت جامعه ایرانی بیانجامد. در این پژوهش تلاش شده است تا با اتخاذ رویکردی توصیفی و تحلیلی با استفاده از منابع تاریخی و مردمشناسی چگونگی توصیف ویژگیهای قوای نظامی ایرانی از نگاه سفرنامهنویسان خارجی مورد بررسی و تحلیل قرار گیرد. یافتههای پژوهش نشان میدهد اگر چه در بخشی از سفرنامهها بر ضعف نظام ارتش در ایران به طور کلی اشاره شده است اما در اغلب سفرنامهها، ویژگیهای سربازان و قوای نظامی ایران مورد ستایش سیاحان قرار گرفته و در گاهی موارد سربازان ایرانی به مثابه عنصری برابر و حتی برتر در مقایسه با سربازان کشورهای اروپایی معرفی شدهاند. از نگاه سیاحان خارجی ، مسئولیتپذیری و سختکوشی و پشتکار ، شجاعت و مهارت ، باهوش و مستعد و آموزشپذیر، دینداری و داشتن تعلقات مذهبی و رفق و مدارا با مردم از جمله برجستهترین و مهمترین ویژگیهای سربازان ایرانی به شمار میرود. با اتکا بر نتایج این پژوهش میتوان به تصویر نسبتاً روشنی از شخصیت و هویت جامعه ایرانی دست یافت.