نقش واسطه‌ای منبع کنترل در رابطه‌ی بین جهت‌گیری هدف با عزت‌نفس در دانشجویان بسیجی

نویسندگان

1 نویسنده مسئول: استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

2 استادیار، گروه مشاوره، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه حضرت معصومه (س)، قم، ایران

3 کارشناس ارشد مشاوره خانواده، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
چکیده

پژوهش حاضر با هدف نقش واسطه‌ای منبع کنترل در رابطه‌ی بین جهت‌گیری هدف (تسلط‌مدار، عملکردگرا، عملکردگریز) و عزت‌نفس صورت پذیرفت. روش پژوهش، همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانشجویان بسیجی شرکت‌کننده در بیست و چهارمین دوره طرح ولایت در دانشگاه فردوسی مشهد در سال تحصیلی 1399- 1398 بودند. 170 دانشجو به‌صورت در دسترس در این مطالعه شرکت کردند و به پرسش‌نامه‌ی جهت‌گیری هدف (GOQ)، مقیاس منبع کنترل درونی و بیرونی راتر (RLOC) و پرسش‌نامه عزت‌نفس روزنبرگ (RSES) پاسخ دادند. تحلیل داده‌ها به‌روش آماری تحلیل مسیر و با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS-22 و AMOS-24 انجام شد و برای بررسی نقش واسطه‌ای متغیرها از آزمون بوت‌استراپ استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که هدف تسلط‌مدار بر عزت‌نفس تأثیر مستقیم و به‌واسطه‌ی منبع کنترل بر عزت‌نفس تأثیر غیرمستقیم دارد (01/0>p). هدف عملکردگرا و عملکردگریز اثر مستقیم و غیرمستقیم بر عزت‌نفس نداشتند (05/0<p). با توجه به نتایج پژوهش و آموزش‌پذیر بودن جهت‌گیری هدف، سیستم آموزش عالی و سازمان بسیج دانشجویی می‌توانند در جهت بهبود منبع کنترل درونی و سوق دادن دانشجویان به‌سمت جهت‌گیری هدف مطلوب برنامه‌ریزی نمایند؛ تا از این طریق آثار منفیِ ناشی از عزت‌نفس پایین را تا حد ممکن کاهش دهند.