شناسایی دلایل اوجگیری و افول نظام تربیتمعلم در بستر تاریخی مطالعه موردی استان هرمزگان
نویسندگان
1 استادیار علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران،
doi
چکیده
تربیتمعلم، یکی از حوزههای بسیار مهم و تأثیرگذار در نظام آموزشی و فرهنگی هر کشور است. یکی از عواملی که میتواند به پیشرفت نظام تربیتمعلم کمک شایانی نماید، انجام مطالعات مناسب در ارتباط با دلایل موفقیت و افول این نظام در بستر تاریخی است. هدف این مطالعه، بررسی دلایل اوجگیری و افول نظام تربیتمعلم در بستر تاریخی بوده است. پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی و نظام کدگذاری استقرایی بهانجام رسید. جامعۀ مورد مطالعه، مدیران تربیتمعلم استان هرمزگان از سال 1343 تاکنون بودند. نمونهگیری با استفاده از روش نمونهگیری هدفمند و با رعایت اصل اشباعشدگی و حداکثر تنوع انجام شده که با 15 نفر به اشباع رسید. روش جمعآوری اطلاعات، مصاحبه عمیق و روش اعتباریابی دادهها، مسیر ممیزی و ضریب توافق نمرهگذاران بود. تجزیه و تحلیل اطلاعات نشان داد، در درخصوص دلایل موفقیت نظام تربیتمعلم، یازده مقولۀ عملگرایی در حوزۀ تربیتمعلم، مسئولیتپذیری، انگیزهمندبودن، الگوبودن مجموعۀ عوامل تربیتمعلم، روابط انسانی سالم، کیفیبودن، وجود نظام نظارتی کارا و اثربخش، برنامهمندبودن، عدالتمحوربودن، وحدتگرایی و نگاه همهجانبهنگر، و مدیریت تعاملی در مجموعۀ تربیتمعلم؛ احصا گردید. سه مولفۀ کیفیبودن مجموعۀ تربیتمعلم، عملگرایی در حوزۀ تربیتمعلم و برنامهمندبودن مجموعه تربیتمعلم، بیشترین برجستگی را در این بین دارا بودند و سایر مقولات در درجات بعدی اهمیت قرار گرفتند. درخصوص دلایل افول نظام تربیتمعلم، شش مقولۀ کلیدی شامل عدمتخصصگرایی در تربیت معلم، ضعف مالی، بیتوجهی، ضعف نگرشی، عدم کیفیتگرایی، و تمرکزگرایی در مجموعۀ تربیتمعلم؛ مشخص شد. در این بین، مولفۀ عدمتخصصگرایی در تربیتمعلم و بیتوجهی به مجموعۀ تربیتمعلم، دارای بیشترین برجستگی بودند و سایر مولفهها در اولویتهای بعدی جای گرفتند.
