شناسایی مولفههای کلیدی جهت استقرار مدیریت دانش به منظور توسعه حرفهای پایدار معلمان
نویسندگان
1 استادیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه الزهراء (س)، تهران. ایران. faradli@alzahra.ac.ir
doi
چکیده
رهبری فرایندهای سازمانی به کمک سیستم مدیریت دانش، با توجه به اهمیت روزافزون آن، به یک ضرورت سازمانی تبدیل شده است. با توجه به این موضوع، این پژوهش با هدف شناسایی مولفههای کلیدی جهت استقرار مدیریت دانش برای توسعه حرفهای پایدار معلمان انجام شد. رویکرد پژوهش کیفی بود و با روش پدیدارنگاری انجام شد. جامعه پژوهش عبارت بود از: کتابها و مقالات پژوهشی موجود در ایران و مجلات وبگاه علومWoS (Web of Science)، با عنوان مدیریت دانش در نظامهای آموزشی، مبانی نظری سند تحول بنیادین نظام آموزش و پرورش، معلمان مدارس دولتی دخترانه دوره متوسطه شهر تهران و فضای فیزیکی مدارس. دادهها به روش مثلثسازی و با مطالعه اسناد مرتبط، مصاحبههای نیمهساختار یافته و مشاهده، گردآوری شدند. مشارکتکنندگان در مصاحبه، 22 نفر از معلمان مدارس دولتی دخترانه دوره متوسطه بودند که با روش نمونهگیری نظری انتخاب شدند و فضای فیزیکی 7 مدرسه دولتی دخترانه دوره متوسطه نیز مشاهده شد. دادهها به روش تحلیل محتوای کیفی بررسی شدند. یافتههای پژوهش نشان میدهد که برنامههای توسعه حرفهای معلمان در نظام آموزشی ایران با چالشهای جدی مواجه هستند. برنامههای کنونی بهجای همگامی با تحولات علمی و فناوری، بیشتر به دنبال حفظ و تقویت ساختاری نظام آموزشی هستند. بر اساس این یافتهها، مولفههای کلیدی جهت استقرار مدیریت دانش برای توسعه حرفهای پایدار معلمان چهار مولفه است که عبارتند از: رهبری دانش، فرهنگ دانش دوست، طراحی ساختار دانش بنیان و فناوری پیشرفته در مدارس و بر این پایه، دو مقوله اصلی جهتگیری حرفهای معلم و روابط حرفهای معلم بهمنظور برنامهریزی برای توسعه حرفهای پایدار معلم در ساختارهای دانش بنیان ضروری است.