اثربخشی توان‌بخشی شناختی-حرکتی بر سرعت خواندن و انعطاف‌پذیری شناختی کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

2 استاد، گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

3 گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

4 گروه روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2024.348929.644388
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی توان‌بخشی شناختی-حرکتی بر سرعت خواندن و انعطاف‌پذیری شناختی کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن صورت پذیرفت. این پژوهش به روش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و دورۀ پیگیری دوماهه اجرا شد. جامعۀ آماری شامل کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن پایۀ دوم تا چهارم دبستان منطقۀ 6 شهر تهران در سال تحصیلی 1401-1400 بود. در این پژوهش 37 کودک مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن (23 پسر و 14 دختر) به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (19 کودک) و گواه (18 کودک) جایگزین شدند. گروه آزمایش در 12 جلسه در مدت شش هفته توان‌بخشی شناختی-حرکتی را دریافت کردند. ابزارهای مطالعه شامل آزمون توانایی خواندن فارسی (PRAT) و آزمون برج لندن (TLP) بود. داده‌های جمع‌آوری‌شده با نرم‌افزار آماری SPSS-23 به روش تحلیل واریانس آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد توان‌بخشی شناختی-حرکتی بر سرعت خواندن (0001/0>P) و انعطاف‌پذیری شناختی (0001/0>P) کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن تأثیر معنی‌دار دارد. براساس نتایج پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که توان‌بخشی شناختی-حرکتی با تأثیر بر قسمت کورتکس مغز و با به‌کارگیری تمرینات هدفمند شناختی و حرکتی می‌تواند روشی مؤثر برای بهبود سرعت خواندن و انعطاف‌پذیری شناختی کودکان مبتلا به ناتوانی یادگیری خواندن باشد.