واکاوی چالش‌های مسیر شغلی رواندرمانگران در مشاورۀ تلفنی

نویسندگان

1 گروه مشاوره و روان‌شناسی، دانشکدۀ علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران.

2 استادیار گروه مشاوره، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2025.392856.645206
چکیده

این پژوهش با هدف شناسایی تجارب درمانگران از چالش‌های مسیر شغلی در مشاورۀ تلفنی انجام گرفت. روش پژوهش کاربردی و از نوع کیفی پدیدارشناسی بود. جامعۀ پژوهش شامل درمانگران فعال شهر تهران در سال 1404-1403 بود. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند صورت گرفت و تا مرز اشباع داده‌ها و درنهایت انتخاب 15 درمانگر ادامه یافت. با شرکت‌کنندگان مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته صورت گرفت. به‌منظور تحلیل داده‌ها از روش هفت‌مرحله‌ای کلایزی استفاده شد و با نرم‌افزار MAXQDA.20 کدگذاری انجام گرفت. تحلیل داده‌ها موجب شناسایی 68 مفهوم اولیه، 14 مضمون فرعی و 5 مضمون اصلی شد. مضمون اصلی شامل پنج مضمون چالش‌های ارتباطی (عدم دسترسی به نشانه‌های غیرکلامی، ابهام در بیان کلامی، عوامل محیطی و دشواری در اعتماد)، چالش‌های فنی (مشکل در اتصال و دسترسی به فناوری)، چالش‌های روان‌شناختی (عاطفی و رفتاری)، چالش‌های توسعه‌ای (کمبود فرهنگ‌سازی، تدابیر زیرساختی اندک، بی‌توجهی به نیروی انسانی) و چالش‌های سازمانی-ساختاری (مدیریت ضعیف منابع انسانی، سیاست‌گذاری‌های ضعیف و دشواری سنجش اثربخشی مشاورۀ تلفنی) بود. یافته‌های پژوهش حاضر می‌تواند تبیین مهمی باشد برای شناخت چالش‌های این شغل و مسیرهایی که نیاز به بازنگری یا حتی بازتعریفی در این حیطه دارند. به‌نظر می‌رسد با توجه به جایگاه ویژه‌ای که این شغل و نیروی انسانی آن دارد، توجه به مسائل فردی و مسائل پیرامونی از جمله جامعه و سازمانی در این راستا بسیار حائز اهمیت باشد.