تأثیر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر انعطاف‌پذیری شناختی و انسجام روانی زنان مطلقه

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه روان شناسی، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22059/japr.2025.355750.644551
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر انعطاف‌پذیری شناختی و انسجام روانی زنان مطلقه انجام گرفت. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و مرحلۀ پیگیری سه‌ماهه بود. جامعۀ آماری آن شامل زنان مطلقۀ مراجعه‌کننده به کلینیک‌های روان‌شناسی ولیعصر و آوای سعادت شهر مشهد در شش‌ماهۀ اول سال 1401 بود. در این پژوهش 30 زن مطلقه به روش نمونه‌گیری غیرتصادفی هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و گواه جای‌دهی شدند (15 نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه گواه). گروه آزمایش درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد را طی 10 جلسۀ 90 دقیقه‌ای به‌صورت هفتگی دریافت کردند. پرسشنامه‌های مورد استفاده شامل پرسشنامۀ انعطاف‌پذیری شناختی (CFI) و مقیاس انسجام روانی (PCQ) بود. داده‌ها به شیوۀ تحلیل واریانس آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی توسط نرم‌افزار آماری SPSS-23 تجزیه و تحلیل شدند. نتایج نشان داد درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر انعطاف‌پذیری شناختی (0001>P؛ 64/0=Eta؛ 83/49=F) و انسجام روانی (0001>P؛ 61/0=Eta؛ 23/43=F) زنان مطلقه تأثیر دارد. براساس یافته‌ها، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد با بهره‌گیری از فنونی مانند پذیرش، گسلش، خود به‌عنوان زمینه، ارتباط با زمان حال، ارزش‌ها و عمل متعهدانه می‌تواند به‌عنوان رویکردی مؤثر در جهت بهبود انعطاف‌پذیری شناختی و انسجام روانی زنان مطلقه مورد استفاده قرار گیرد.